سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور فصلنامه علمی علوم زمین 1023-7429 2026 08 05 Petrography and Geochemistry of Paleo-alluvial Deposits in South of Lorestan: Implications for Provenance Analysis پتروگرافی و ژئوشیمی نهشته‌های آبرفتی دیرینه جنوب لرستان (کاربردی جهت تحلیل خاستگاه) 248581 10.22071/gsj.2026.576501.2246 FA یعقوب نصیری گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، مجتمع آموزش عالی گناباد، گناباد، ایران سمیرا تقدیسی نیک بخت استادیار، گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، مجتمع آموزش عالی گناباد، گناباد، ایران مصطفی صداقت نیا دانش آموخته مقطع دکتری، کارشناس آزمایشگاه مرکزی دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران Journal Article 2026 02 18 In this study, the alluvial terraces of southern Lorestan (Mamulan–Poldokhtar region) were investigated using petrographic and geochemical approaches to determine their provenance. Four alluvial terrace outcrops along the Mamulan–Poldokhtar road were selected for sampling. Fifteen gravel-sized clast samples were collected for petrographic investigation, 20 sandstone samples were selected for modal analysis, and 12 mudrock samples were analyzed geochemically using XRF and ICP–MS. Modal analysis of the sandstone samples plotted on the QmFLt diagram indicates a recycled orogen provenance. The petrofacies of the studied deposits, based on the QFL diagram, are dominated by chert arenite and calclithite arenite. The abundance of sedimentary lithic fragments, particularly chert and carbonate clasts, indicates extensive recycling of older sedimentary successions and demonstrates that sedimentary recycling was the dominant process controlling the provenance of the detrital material. Geochemical results indicate that the source rocks experienced moderate chemical weathering under arid climatic conditions. در این پژوهش پادگانه‌های آبرفتی جنوب لرستان (معمولان- پلدختر) از دیدگاه زمین‌شیمی و پتروگرافی جهت تحلیل خاستگاه مورد مطالعه قرار گرفته است. در این راستا چهار برونزد از پادگانه‌های آبرفتی در مسیر جاده شهرستان معمولان- پلدختر انتخاب و مورد نمونه-برداری قرار گرفت. جهت مطالعات پتروگرافی 15 نمونه از قطعات گراولی، جهت آنالیز مدال تعداد 20 نمونه از رسوبات ماسه‌ای و آنالیز زمین‌شیمی به روش‌های ICP-MS و XRF تعداد 12 نمونه از گلسنگ‌ها مورد بررسی قرار گرفت. نتایج آنالیز مدال ماسه‌سنگ‌ها در نمودار QmFLt نشان دهنده منشأ چرخه مجدد سنگی می‌باشند. پتروفاسیس این نهشته‌ها بر روی نمودار QFL شامل چرت‌آرنایت و کالکلیتایت می‌باشند. فراوانی خرده‌سنگ‌های رسوبی، چرت و کربنات‌ها بیانگر بازکارشدگی گسترده توالی‌های رسوبی قدیمی و نقش غالب چرخه مجدد رسوبی در تأمین مواد آواری است. مطالعات زمین‌شیمی نشان می‌دهد که سنگ منشأ نمونه‌های مورد مطالعه، در شرایط آب و هوایی خشک با هوازدگی شیمیایی متوسط قرار می‌گیرند.