سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور فصلنامه علمی علوم زمین 1023-7429 17 67 2008 05 21 The Paleostress Analysis in the East and South East of Tehran(Sorkheh Hessar-Khodjir) تحلیل تنش دیرینه در خاور و جنوب خاوری تهران(سرخه حصار – خجیر) 22 37 57780 10.22071/gsj.2009.57780 FA مهرناز سعادت گروه زمین شناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران سید احمد علوی گروه زمین شناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران عبداله سعیدی پژوهشکده علوم زمین، سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور، تهران، ایران Journal Article 2006 08 27 To analyze the paleostress in Sorkheh Hessar – Khodjir area, different shear – fault planes and the associated slickenside lineations are measured. The stress tensor and the variation of the stress direction in the upper Triassic to Oligocene formations are discussed. Numerous shear data are determined from different locations in the study area and categorized into 16 sites according to the stratigraphic age. The main criteria used to identify the sense of slip are accretionary mineral steps, tectonic tool marks, polished and rough facets, and riedel shears. According to the inversion method which includes determination of the mean stress tensor orientation and sense of slip on numerous faults ,all data are classified based on tectonic events and the principal stress axes and corresponding compressional and extensional directions are calculated. Based on the derived results from the diagrams, it is suggested that a prominent NE- SW compressional stress direction, which is obvious in Mesozoic and the younger Cenozoic formations, caused the deformation of the Mesozoic strata after Mesozoic and was continuous in Tertiary (Oligocene). It seems that a younger N-S stress direction exists and has had effects on both older and younger formations. It is believed that it would be related to one of the last Alpine orogenic phases. به منظور ارزیابی و تحلیل تنش دیرینه در منطقه سرخه حصار- خجیر، سطوح برشی دارای خش لغزش و صفحات گسلی اندازه‌گیری شده و تانسور تنش و تغییرات جهت تنش در واحدهای سنگی محاسبه شده است. برای این منظور، حدود 170 صفحه گسلی و خش لغزشهای مربوطه در 16 ایستگاه انتخاب شد و پس از  اندازه‌گیری آنها، تحولات تنش از تریاس پسین تا الیگوسن به کمک روش وارون سازی (Inversion Method) بررسی شده است.      پس از گردآوری اطلاعات لازم، داده‌ها برپایه رخدادهای زمین‌ساختی دسته‌بندی شده و با استفاده از روش ذکر شده، محورهای اصلی تنش و جهت  مربوط به کشش و فشارش در هر ایستگاه به دست آمده است.      با توجه به استریوپلاتها و نتایج حاصل، می‌توان جهت تنش فشارشیNE-SW  را در سازندهای مزوزوییک غالب دانست. از آنجا که این تنش در سنگهای جوان‌تر دوران سوم نیز دیده می‌شود، می‌توان گفت که پس از مزوزوییک تا الیگوسن، این تنش سبب دگرشکلی لایه‌های مزوزوییک شده و در زمان ترشیری ادامه یافته است. از سوی دیگر تنش جدیدتر N-S  که سنگهای کهن‌تر و جوان‌تر را تحت تأثیر قرار داده نیز مشاهده شده است که مربوط به یکی از فازهای کوهزایی آلپ پایانی است.   http://www.gsjournal.ir/article_57780_dcb8dc74a2a76e9e90526ddbfd759ba7.pdf