سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور فصلنامه علمی علوم زمین 1023-7429 7 شماره 27-28 1998 09 23 Geochemistry, genesis, and gold potential in Kuh-e-zar prospecting area, Torbate Heydariyeh ژئوشیمی، خاستگاه و پتانسیل طلا در منطقه اکتشافی کوه زر تربت حیدریه 2 13 235688 FA محمدحسن کریم‌پور گروه زمین‌شناسی، دانشگده علوم، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران علی‌رضا مظلومی گروه زمین‌شناسی، دانشگاه پیام نور، مشهد، ایران Journal Article 1970 01 01 Kuh-e-zar gold prospecting area is situated about 41 km. west of Torbate-Heydariyeh and 5km south of Fadiheh village. Rhyolitic and andesitic pyroclastic and lava flows (Eocene) are widespread all over in the area. Granite, quartzmonzonite and granodiorite bodies are exposed in the northern part of the area. Mineralization is being controlled by the faults and faults intersections. Faults are trending N70° E to NS and the second series N40° W. They are very steep (70°-90°) and the width of mineralized faults varies between 0.5 to 40 m. Twelve mineralized faults are recognized. Two types of mineralization are present: 1) Quartz, hematite (specularite), and gold. More than %90 of the area is of this type. 2) Quartz, chalcopyrite, hematite, and gold. This type is present near or within the intrusive rocks. Chloritization and silicification are abundant, but, minor potassic and argillic alteration are present, as well. The average gold grade is between 3-6 ppm and ore reserve is estimated more than 5 million tons. Magmatic solution, rich in gold and some copper, but highly oxidizing and low in sulfur, are present. These are originated from the intrusive rocks, partly being exposed in the northern part that deposited gold and copper within the faults. This is due to drop of temperature and increasing oxygen fugacity. کوه زر در ۴۱ کیلومتری باختر تربت حیدریه و ٥ کیلومترى جنوب روستای فدیهه واقع شده است. انواع توف‌های مختلف اسید تا حد واسط (ترشیاری زیرین) در منطقه رخنمون دارند. توده‌های نفوذی با ترکیب کوارتز مونزونیت گرانودیوریت و گرانیت در بخش شمالی منطقه رخنمون دارد. آثار فعالیت معدنکاری قدیمی در منطقه شامل تونل‌ها، سرباره و سایر موارد مشاهده می.شود. کانی‌سازی توسط زون‌های گسلی کنترل شده است. تا کنون بیش از ۱۲ زون کانی‌سازی طلا در منطقه کشف شده است. پاراژنز غالباً شامل کوارتز، هماتیت (اسپکیولاریت) و طلا و به طور محدود کوارتز، هماتیت، کالکوپیریت و طلا است. آلتراسیون غالب شامل کلریتی سیلیسی و به طور محدود پتاسیک و آرژیلیک می‌باشد. متوسط عیار طلا حدود ۳ تا ۶ گرم در تن و ذخیره سنگ معدن بیش از ۵ میلیون تن برآورد می‌شود عیار مس در زون‌های کانی‌سازی واقع در توده نفوذی و مجاور آنها 0/3 تا 1/11 در صد است. خاستگاه Ag, Au و Cu و سایر عناصر از توده‌های نفوذی بوده است. کانی‌سازی طلا و مس از محلولی ماگمایی که سولفید آن بسیار کم بوده و حالت فوق اکسیدان داشته، تشکیل شده است. کانی‌سازی منطقه کوه زر به لحاظ پاراژنز، آلتراسیون و ابعاد در سطح جهانی بی‌نظیر است.

http://www.gsjournal.ir/article_235688_88f44e70069ead4f18ff9574ef2723f8.pdf

سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور فصلنامه علمی علوم زمین 1023-7429 7 شماره 27-28 1998 09 23 Mineralogical and geochemical characteristics of intrusive bodies of Kaffee Abad and Ader- Bolandan, southwest Yazd, Iran ویژگی‌های کانی شناسی و ژئوشیمیایی توده‌های نفوذی کافی‌آباد و آدر بلندان (جنوب باختری یزد) 14 27 235695 FA صدرالدین امینی گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه تربیت معلم، تهران، ایران رضا زارعی سهامیه گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه تربیت معلم، تهران، ایران Journal Article 1970 01 01 Intrusive masses of Kaffee Abad and Ader-Bolandan are situated in the southwest Yazd, and are 22 km. away from each other. These granitoid bodies seem to be at least younger than the surrounding metamorphosed rocks, particularly the Lower Cretaceous Orbitolina bearing limestones, and are probably related to the Oligo-Miocene ages?. The major portion of the igneous bodies are occupied by granodiorite, granite, and to a lesser amount by tonalite, quartz-syenite and syenite. On the basis of geochemical data, the amount of SiO2 Na2O, K2O and CaO contents of the intrusive bodies are variable in different localities. In addition, plotting the data on to spider diagrams indicates Ba, K, Rb enrichment, as opposed to Nb, Sr, Ti depletion. Genetically, the granitic intrusives of Kaffee Abad and Ader-Bolandan are geochemically of the I-type granite. From economical potential point of view, mineralization of marble, skarn, Fe, Cu, Pb, Zn and non-metallic minerals such as Kaolinite are considerable. Geothermobarometry of the minerals of magmatic rocks, and the metamorphic haloes of these masses indicates thermal conditions of about 600-650 c and a pressure of 1.5-2 kbars for the metamorphism, 850-900 c for the intrusive rocks and 950-1050 c for the extrusive rocks. توده‌های نفوذی کافی‌آباد و آدر بلندان که در جنوب باختری یزد و به فاصله ۲۲ کیلومتر از هم قرار دارند، به دلیل دگرگون کردن آهک اربیتولین‌دار کرتاسه اطراف خود حداقل از کرتاسه زیرین جوان‌ترند. قسمت اعظم حجم توده‌ها را گرانودیوریت، گرانیت و به مقدار کمتر تونالیت، کوارتز سیینیت و سیینیت تشکیل داده‌اند. بر اساس داده‌های ژئوشیمیایی مقادیر SiO2, Na2O, K2O , CaO در نقاط مختلف توده‌های نفوذی متغیر بوده به علاوه نمودارهای عنکبوتی ((Spider diagram حاکی از غنی‌شدگی عناصر K, Ba و Rb و تهی‌شدگی Sr, Nb و Ti .است به لحاظ ژنتیکی گرانیتوئیدهای این دو منطقه از نوع I هستند. از نظر پتانسیل اقتصادی کانی‌سازی مرمر، اسکارن، آهن، مس، سرب، روی و کانی‌های غیر فلزی نظیر کائولینیت دیده می‌شود. ژئوترموبارومتری کانی‌های سنگ‌های ماگمایی و هاله دگرگونی این توده‌ها شرایط حرارتی حدود ۶۰۰ ۶۵۰ درجه سانتی‌گراد و فشار 1/5 - ۲ کیلوبار برای دگرگونی، ۸۵۰ تا ۹۰۰ درجه سانتی‌گراد برای سنگ‌های نفوذی و ۹۵۰ تا ۱۰۵۰ درجه سانتی‌گراد برای سنگ‌های خروجی را نشان می‌دهد.

http://www.gsjournal.ir/article_235695_a512bc7479c75003088a252eecbd6fc5.pdf

سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور فصلنامه علمی علوم زمین 1023-7429 7 شماره 27-28 1998 09 23 The influence of intensive cultivation of clay-mineral composition in the Khuzestan-Plain اثر بهره‌برداری فشرده زراعی بر روی ترکیب کمی و کیفی کانی های رسی در دشت خوزستان 28 37 235696 FA عباس پاشائی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، دانشکده علوم زراعی، گرگان، ایران اچ لانگه گروه زمین‌شناسی، دانشگاه کریستین آلبرت، کیل، آلمان Journal Article 1970 01 01 In this investigation we studied two different Typic-Camborthid profile under native vegetation and sugar-cane cultivation. The qualitative and quantitative interpretation of XRD-patterns of the surface and subsurface horizons indicates following results: Heavy irrigation of the standard soil profile, conservated under desert environment indicates, a gradual weathering of Palygorskite to Smectite. We also found a very strong building of corrensite and Smectite, especially in the subsurface horizons, on the expense of Chlorite, Illite under progressive K-ions removal through the sugar-cane plants and high irrigation. In this study we also indicate, that the clay mineral composition in the alluvial soils of the Khuzestan-Plain is controlled by the composition of the source area in the Zagros-Mountains. در این بررسی‌ها یک برش از خاک‌های Xerochrept (خاک‌های قهوه‌ای استپی جنگلی بلوط غرب) در بلندی‌های لرستان و دو برش از خاک‌های Camborthid (خاک‌های قهوه‌ای استپی) در منطقه هفت تپه که یکی در زیر کشت نیشکر و دیگری به صورت شاهد و در زیر پوشش طبیعی قرار دارد مورد بررسی قرار گرفته‌اند. از تفسیر کمی و کیفی نمادهای پراش پرتوی - مجهول متعلق به افق‌های سطحی و عمقی هر سه برش نتیجه می‌شود: اولاً : ترکیب کانی‌های رسی در هر سه برش و در افق‌های سطحی و عمقی یکسان بوده و از نوع کورنزیت، اسمکتایت، کلریت، ایلیـت و پـالـیـگـورسـگـیـت و کائولینیت می‌باشد که نشان دهنده آن است که ترکیب کانی‌های رسی در دشت خوزستان به وسیله ترکیب کانی‌های رسی مواد فرسایش یافته از بلندی‌های زاگرس کنترل می‌شود. ثانیاً: بررسی کمی هر یک از کانی‌های رسی در برش شاهد و زیر کشت نیشکر در هفت‌تپه نشان می‌دهد که تحت اثر بهره‌برداری فشرده به مقدار قابل توجهی به کمیت کانی‌های رسی قابل انبساط از نوع اسمگتایت و کانی‌های رسی تداخلی از نوع کورنزیت، به خصوص در افق‌های عمقی اضافه و از کمیت کانی‌های رسی دیگر از نوع پالیگورسکیت و ایلیت کاسته شده است. از طرف دیگر در حالی که درصد کلریت در افق سطحی به مقدار محدودی فزونی یافته است، کمیت آن در افق‌های عمقی برش زیر کشت با مقایسه با برش شاهد کاهش یافته است. تغییرات فوق نشان دهنده آنست که در شرایط جدید همراه با آبیاری سنگین بخش بزرگی از ایلیت و پالیگورسکیت به اسمکتایت تبدیل شده و قسمتی از اسمکتایت موجود با جذب غیرمتناوب کاتیون‌هائی از نوع Mg++ و Ca++ به کورنزیت تبدیل می‌گردد. و بالاخره بر اثر شدت هوازدگی با تشکیل واحدهای هشت وجهی از بروسیت در بین صفحات کانی‌های قابل انبساط از نوع اسمکتایت و ورمیکولیت انواع کانی‌های چهار صفحه‌ای به مانند کلریت تشکیل می‌گردد.

http://www.gsjournal.ir/article_235696_f4cf57b5efd225d8c262b3f062a464d0.pdf

سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور فصلنامه علمی علوم زمین 1023-7429 7 شماره 27-28 1998 09 23 Geological identity of Soghan ultramafic-mafic complex south-east Iran هویت زمین‌شناختی کمپلکس الترامافیک سوغان در جنوب خاوری ایران 38 53 235697 FA حمید احمدی پور دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران مسیب سبزه‌ئی پژوهشکده علوم زمین سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور ، تهران، ایران هوبر وایت چرچ دانشگاه لوئی پاستور استرازبورگ فرانسه تیری ژوتو دانشگاه برست فرانسه Journal Article 1970 01 01 Soghan ultramafic- mafic complex is situated in Esfandagheh, south-east Iran. It is composed of three main bodies, (1): The oldest body is composed of ultramafic- mafic rocks with metamorphic fabrics. This body is composed of three units: A: Lower dunite- harzburgites and related chromitite, B: Transition zone, being composed of lherzolite- websterite-dunite-wherlite, C: Upper layered gabbros: Paleozoic marbles, amphibolites, skarns and micaschists of Sanandaj- Sirjan Zone are lying directly on the top of unit "C". (2) Isotropic gabbro body which cuts "1" and metamorphic rocks of Sannandaj- Sirjan Zone. This gabbro is formed between Upper Triassic and Lower Jurassic. (3): Diabasic dykes of Late Cretaceous age which cut "1" and "2" bodies. In the lower part of metamorphic rocks of Sannandaj- Sirjan, differentiated ultramafic lavas and sills have been formed. All the constituents of "1" have metamorphic fabrics, which were formed in high pressure- high temperature condition- Existence of a pervasive foliation and less dominant lineation in dunite- harzburgite, as well as kink bands in olivines of "C" unit, all indicate a solid-state deformation. Invasion of basaltic magma into the "1" body, which is materialized by isotropic gabbro, has initiated a metasomatic exchange between basaltic magma and all the constituents of body "1", as well as it's pervasive recrystallization. The existence of :(1) Non-deformed orthopyroxenes forming at the expense of olivine, (2) crystallization of chrome spinels with a different composition in comparison to the original spinels of dunites- harzburgites, (3) Formation of websteritic dykes in lherzolite which cut the foliation of host lherzolite, (4) recrystallization of layered gabbros and rocks of unit "B" all indicate the passage of a basaltic melt through the "1" body. The invasion of this basaltic magma into metamorphic rocks of Sanandaj-Sirjan, produced skarns at the expense of marble and it has imposed a partial anatexis of the amphibolites. Sodic plagiogranitic mobilizate forming by this process, cuts the layered gabbro of "1" body and causes a severe metasomatic effect on it. From all these studies, it has been concluded that (1): Soghan Complex is a polygenetic association of ultramafic-mafic rocks. Every part of this complex is formed particular period of time, (2): This complex can not be called an ophiolite senso stricto. (3) In spite of existence of many textural similarities between mantellic ultramafics and ultramafic rocks in lower part of the body "1" a petrological continuity of deterrent constituent of the body "1" from bottom to top indicate that the latter may have been formed from the differentiation of an ultramafic magma in the lower Paleozoic. مجموعه الترامافیک- مافیک صوغان که در جنوب خاوری ایران رخنمون دارد از سه پیکره اصلی تشکیل شده است که به ترتیب قدمت عبارتنداز (۱) پیکره الترامافیک- مافیک با بافته دگرگونه که اجزاء آن به ترتیب از زیر به بالا عبارتند از (الف) دونیت، هارز بورژیت و کرومیتیت‌های وابسته، (ب) زون عبوری متشکل از لرزولیت -وبستریت- دونیت- ورلیت، (پ) گابروهای لایه‌ای بخش بالائی این پیکره با تماس عادی زیر تناوبی از مرمر، آمفیبولیت، اسکارن، میکاشیست متعلق به پالئوزوئیک زیرین زون سنندج سیرجان قرار گرفته است. (۲) گابروی ایزوتروپیک که پیکره شماره (۱) و دگرگونه‌های زون سنندج -سیرجان را قطع نموده است. این گابرو در زمانی بین تریاس بالا- ژوراسیک زیرین تبلور یافته است. (۳) دایک‌های دیابازی به سن کرتاسه بالایی که هر دو پیکره (۱) و (۲) را قطع می‌نمایند. در بخش‌های زیرین مجموعه دگرگونی زون سنندج- سیرجان بسیار نزدیک به بخش‌های بالائی پیکره شماره ۱، گدازه‌های تفریق شده الترامافیک دیده شده است. تمامی اجزاء پیکره شماره ۱ دارای بافته دگرگونی بوده و شواهد صحرائی و میکروسکوپی نشان از دگر شکلی‌هایی دارد که در دماها و فشارهای بالا روی داده است. وجود خط وارگی و برگ وارگی ناشی از سیلان به حالت جامد در هارز بورژیت‌ها و وجود نوار شکنجی kink band)) در اولیوین‌های پیکره شماره (پ) تماماً وقوع دگر شکلی مذکور را محقق می‌سازد. عبور مذاب بازالتی - که تبلور گابروی ایزوتروپیک بهترین نمود آنست- علاوه بر واکنش‌های متاسوماتیک با اجزاء پیکره شماره ۱ موجبات تبلور مجدد این سنگ‌ها را نیز فراهم آورده است. وجود ارتوپیروکسن‌های دگر شکل نشده به خرج الیوین‌های ماکله و تبلور اسپینل با ترکیبی متفاوت با اسپینل‌های اولیه در دونیت‌ها و هارز بورژیت‌ها همچنین تشکیل شبکه دایک‌های وبستریتی در لرزولیت‌ها که فولیاسیون این سنگ‌ها را قطع می‌نماید و نیز تبلور مجدد گابروها و سنگ‌های زون عبوری (واحد ب از پیکره ۱) همگی شواهدی است که دلالت بر عبور مذاب بازالتی از درون پیکره ۱ دارد. هجوم گابروهای ایزوتروپیک به درون سنگ‌های دگرگونه زون سنندج- سیرجان علاوه بر تشکیل اسکارن در مرمرها موجب ذوب بخشی آمفیبولیت‌ها و تشکیل پویایی پلاژیوگرانیتی شده است. این پویایی به نوبه خود به گابروهای لایه‌ای پیکره ۱ و گابروی ایزوتروپیک اثر می‌نماید و باعث تبادلات متاسوماتیکی بین آنها می‌شود. از مجموع مطالعات انجام شده می‌توان نتیجه گرفت که (۱) کمپلکس صوغان یک مجموعه چندزادی بوده و هر پیکره‌اش در دوره‌ای خاص از تاریخ سرگذشت آن تکوین یافته است. (۲) این مجموعه را به هیچ‌وجه نمی‌توان یک افیولیت نامید و (۳) با آنکه شواهد ساختاری مشابهت‌های زیادی بین الترامافیک‌های گوشته و الترامافیک‌های بخش زیرین پیکره شماره ۱ را مطرح می‌سازد، ولی پیوستگی‌های لیتولوژیک بین واحدهای مختلف پیکره مذکور و تغییرات تدریجی کانی‌ها به ویژه ماهیت سطوح تماس واحدهای مختلف این پیکره نشان از آن دارد که پیکره شماره ۱ به گمان از تفریق یک ماگمای الترامافیک که در پالئوزوئیک زیرین برونریزی نموده بوجود آمده باشد.

http://www.gsjournal.ir/article_235697_e19967312f87487c9a786fd7f31011aa.pdf

سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور فصلنامه علمی علوم زمین 1023-7429 7 شماره 27-28 1998 09 23 Effects of metamorphism on the Zurabad volcanogenic massive sulfide deposit in Khoy region اثرات دگرگونی بر روی کانی‌زائی سولفیدی توده‌ای آتش‌فشانی در منطقه زورآباد خوی 54 63 235738 FA زهرا قدرتی گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه شهید باهنر، کرمان، ایران علیجان آفتابی گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه شهید باهنر ، کرمان، ایران Journal Article 1970 01 01 Volcanogenic massive sulfide mineralization occurred within metabasaltic rocks in the Zurabad area. The rocks have been metamorphosed to greenschist facies. Mineralization in the metabasaltic rocks, metamorphism of these rocks and the effects of metamorphism on the sulfide lenses are new discoveries in the area and haven't been noticed previously. This paper documents the effects of metamorphism on the sulfide minerals and post-metamorphic processes on the sulfide mineralization. Mineralization occurs as sulfide lenses and gossans. In addition, sulfide mineralization is observed as disseminated, veins and layers. Sulfide minerals are: pyrite, pyrrhotite, chalcopyrite, sphalerite, covellite and marcasite. The primary oxide minerals are ilmenite and magnetite. The main silicate minerals are actinolite, chlorite, epidote, albite and quartz. Chlorite and actinolite indicate regional metamorphic foliation. The presence of porphyroblastic and granoblastic textures, folding of layers and veinlets, foliation of sulfides, annealing and growth of subgrains, suture and sliding rims in porphyroblast suture and cataclastic texture, all show evidence of dynamic-regional metamorphism. Regional metamorphism and dehydration reactions affected the area, and in this stage chlorite, epidote, calcite, quartz and sulfide veins were formed. Oxidation and supergene processes formed colloform, birds eye pyrite. Chalcopyrite and pyrhotite were converted to pyrite, marcasite and Fe-oxides. Based on the textural and mineralogical studies, mineralization in the Zurabad area is metamorphosed volcanogenic massive sulfide of Cyprus- type with enrichment of primary pyrhotite. The temperature of mineralization is estimated from sphalerite geothermometry to be about240° c. کانی‌زایی در منطقه زورآباد در واحد متابازالتی که در حد رخساره شیست سبز دگرگون شده روی داده است. کانی‌زائی در متابازالت دگرگونی این واحد و تأثیر آن بر روی سولفیدها از یافته‌های جدید در این منطقه است که تاکنون به آن توجه نشده است. این مقاله به تأثیرات دگرگونی روی سولفیدها می‌پردازد همچنین مجموعه فرآیندهای مؤثر روی کانی‌زائی را بعد از تشکیل مورد مطالعه قرار می‌دهد. کانی‌زایی به صورت عدسی‌ها و مناطق گوسان در منطقه دیده می‌شود. علاوه بر شکل یاد شده کانی‌زائی انتشاری، رگچه‌ای و لایه‌ای نیز روی داده است. کانی‌های سولفیدی شامل پیریت، پیروتیت، کالکوپیریت، اسفالریت، کوولیت و مارکاسیت بوده و کانی‌های اکسیدی اولیه ایلمنیت و مگنتیت می‌باشند. عمده‌ترین کانی‌های سیلیکاتی اکتینولیت، کلریت، اپیدوت، آلبیت و کوارتز هستند و کانی‌های کلریت و اکتینولیت در سنگ ایجاد شیستوزیته نموده‌اند. مطالعات بافتی نشان می‌دهند که کلیه سولفیدها مانند سیلیکات‌ها متحمل دگرگونی شده‌اند. وجود بافت‌هایی نظیر رشد پورفیروبلاستیک، گرانوبلاستیک، چین‌خوردگی لایه‌ها و رگچه‌های سولفیدی، جهت‌یافتگی سولفیدها در جهت شیستوزیته، تبلور مجدد و رشد بلورهای فرعی وجود حاشیه‌های جوش خورده و لغزشی در پورفیروبلاست‌ها و بافت کاتاکلاستیک همگی نشان دهنده رویداد دگرگونی دینامیکی- ناحیه‌ای می‌باشند. بعد از دگرگونی پیشرونده فرآیندهای آبزا و دگرگونی پسرونده منطقه را تحت تأثیر قرار داده و در این مرحله رگه‌های کلریتی، اپیدوتی، کلسیتی و کوارتزی همراه با رگه‌های سولفیدی تشکیل شده‌اند. فرآیندهای اکسیداسیون و سوپرژن نیز باعث تشکیل پیریت کلوفرم چشم پرنده‌ای، تبدیل کالکوپیریت و پیروتیت به پیریت و مارکاسیت و تشکیل اکسیدهای آهن شده‌اند. بر اساس مطالعات بافتی و کانی‌شناسی، کانی‌زائی در منطقه زورآباد از نوع سولفیدی توده‌ای آتشفشانی نوع قبرسی و دگرگون شده و غنی از پیروتیت اولیه می‌باشد. دمای تشکیل کانی‌زائی براساس درصد مولی Fes در اسفالریت حدود ۲۴۰ درجه سانتی‌گراد برآورد می‌شود.

http://www.gsjournal.ir/article_235738_e6e6beff4a2a0258452b8c9703d8fa03.pdf

سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور فصلنامه علمی علوم زمین 1023-7429 7 شماره 27-28 1998 09 23 Microfacies and depositional environment of the Qom Formation in the Semnan area میکروفاسیس‌ها و محیط رسوبی سازند قم در منطقه سمنان 64 77 235739 FA سادات فیض نیا دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران حمیدرضا مصفی سازمان زمین شناسی و اکتشاف معدنی کشور، تهران، ایران Journal Article 1970 01 01 The Qom Formation constitutes up to 136 meters of fossiliferous limestones with interbeds of gypsiferous marl in the south of Semnan. Its lower contact is paraconformity with red shales of the Lower Red Formation and its upper contact is also paraconfomity with red shales of the Upper Red Formation. The benthic Foraminifers indicate the Burdigalian age (equivalent to f member in central part of sedimentary basin) for the Qom Formation rocks in the studied area. Field evidences and petrographic studies together with microfacies analysis, led to the recognition of four sub- environments including Open Marine, Barrier, Lagoon, and Tidal Flat. This environment is similar to the present-day carbonate environments such as the Persian Gulf, and Bahamas whose sediments were deposited in an epicontinental platform. بیرون زدگی‌های سازند قم در جنوب سمنان با ستبرای بیشینه ۱۳۶ متر از سنگ آهک‌های فسیل‌دار همراه با میان لایه‌هایی از مارن‌های گچ‌دار می‌باشند. همبری زیرین این سازند با شیل‌های قرمز رنگ سازند قرمز زیرین به صورت ناپیوستگی همشیب و همبری بالایی آن نیز با شیل‌های قرمز رنگ سازند قرمز فوقانی ناپیوستگی همشیب است. با توجه به وجود گونه‌هایی از روزن‌داران کف زی، سن بوردیگالین (که معادل با عضو f در بخش مرکزی حوضه است) جهت این رسوبات تعیین گردیده است. با استفاده از مشاهدات صحرایی و بررسی‌های سنگ‌شناسی بر روی مقاطع نازک و تفکیک خردرخساره‌های موجود به طور کلی چهار نوع محیط رسوبی شامل دریای باز (Open marine) سد (Barier)، کولاب (Lagoon) و پهنه جزر و مدی Tidal flat)) تعیین شده است. چنین محیطی شباهت به محیط‌های کربناته عهد حاضر مثل خلیج فارس و باهاماس دارد و رسوب‌های آن در محیط دریایی کم‌ژرفا یعنی سکوهای برقاره‌ای (Epicontinental) تشکیل گردیده‌اند.

http://www.gsjournal.ir/article_235739_4d074107f7a23e9d7c24ada780c2ef31.pdf

سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور فصلنامه علمی علوم زمین 1023-7429 7 شماره 27-28 1998 09 23 The Triassic of Aghdarband تریاس در آق دربند 78 95 235741 FA آ. و. روتنر سازمان زمین شناسی فرانسه Journal Article 1970 01 01 A particular sequence of Triassic rocks is exposed in the erosional window of Aghdarband in the easternmost part of the Kopet Dagh (Koppeh Dagh) mountains, 100 kilometers east-southeast of the town Mashhad. It bears obvious relations to special sections of the Nakhlak Group (Central Iran), and it shows also some similarities lo lowest parts of Triassic sequences in North-Iran (Alborz Mountains). But on the whole, the Triassic rock sequence in question has an individuality of its own; it is the result of an intermittent sedimentation in a Triassic "Aghdarband Sea". In this Triassic rock sequence four formations are distinguishable; these are, from base to top: the Sefid Kuh Limestone Formation the Nazarkadeh Limestone Formation the Sina Volcanic Formation the Miankuhi Shale Formation. Originally, these (our formations were comprised lo a Triassic Aghdarband Group (A. RUTTNER, 1991, 1993). According to the suggestion of the National Iranian Stratigraphy Committee, however, the Miankuhi Formation should better not be included in that Group, because of the probable existence of a considerable gap of sedimentation between this Formation and the top of the underlying Sina Formation. But, since such a gap in sedimentation exists very probably also at the base of the Sina Formation, it seems advisable to abandon the term "Aghdarband Group" altogether and to deal with each of the four formations individually. The Qara Gheitan Formation below the Sefid Kuh Limestone Formation is more complete exposed at sites outside the Aghdarband area proper. The Ghaleh Qabri Shales- exposed far lo the east of <span style="font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: AR-SA;">Aghdarband - await still a closer examination. <span lang="AR-SA" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'B Zar'; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: AR-SA;">توالی ویژه‌<span lang="AR-SA" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'B Zar'; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: AR-SA;">ای از سنگ‌های تریاس در پنجره فرسایشی آق‌دربند در منتهی‌الیه خاوری کوه‌های کپه‌داغ که حدود 100 کیلومترى خاور- جنوب خاوری مشهد واقع شده است برونزد دارند. این توالی دارای شباهت‌های نزدیک و واضحی با سنگ‌های گروه نخلک در ایران مرکزی می‌باشد و افزون بر آن شباهت‌<span lang="AR-SA" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'B Zar'; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: AR-SA;">هایی نیز با بخش‌های پائینی تریاس در شمال ایران کوه‌های البرز دارد ولی بطور کلی توالی سنگی تریاس مورد بحث دارای ویژگی‌های خاص خود بوده که نشانگر رسوبگذاری متناوب دریای آق‌دربند می‌باشد. <span lang="AR-SA" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'B Zar'; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: AR-SA;">در این توالی سنگ چهار سازند قابل تشخیص هستند که از پائین به بالا شامل: <span dir="LTR" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'B Zar'; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: AR-SA;">- <span lang="AR-SA" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'B Zar'; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: AR-SA;">سازند آهکی سفید کوه <span lang="AR-SA" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'B Zar'; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: AR-SA;">سازند آهکی نظر کرده <span dir="LTR" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'B Zar'; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: AR-SA;">- <span lang="AR-SA" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'B Zar'; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: AR-SA;">سازند آتش‌فشانی سینا <span dir="LTR" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-bidi-font-family: 'B Zar'; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: AR-SA;">- <span lang="AR-SA" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'B Zar'; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: AR-SA;">سازند شیلی میانکوهی <span lang="AR-SA" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'B Zar'; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: AR-SA;">این چهار سازند ابتدا به عنوان گروه تریاس آق‌دربند <span lang="AR-SA" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: AR-SA;">(<span dir="LTR" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: AR-SA;">Ruttner, 1991, 1993<span lang="FA" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'Times New Roman',serif; mso-ascii-theme-font: major-bidi; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-theme-font: major-bidi; mso-bidi-theme-font: major-bidi; mso-fareast-language: ZH-CN;">)<span lang="FA" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'B Zar'; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: ZH-CN;"> <span lang="AR-SA" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'B Zar'; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: AR-SA;">معرفی شده بودند ولی بنابه پیشنهاد کمیته ملی چینه‌شناسی ایران سازند میانکوهی بدلیل ویژگی‌های آن و احتمال وجود نبودهای رسوب‌گذاری قابل ملاحظه‌ای بین این سازند و سازند سینا که روی آن قرار دارد و همچنین نبودهایی که در قاعده سازند سینا به چشم می‌خورد، عقلانی به نظر رسید که واژه گروه آق‌دربند حذف و به جای آن به معرفی هر کدام از سازندهای به طور جداگانه پرداخته شود. سازند قره قیطان که زیر سازند آهکی سفیدکوه قرار گرفته در محل رخنمون کامل است ولی خارج از محدوده این بررسی‌ها است و شیل‌<span lang="AR-SA" style="font-size: 12.0pt; font-family: 'B Zar'; mso-ascii-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-font-family: 'Times New Roman'; mso-hansi-font-family: 'Times New Roman'; mso-fareast-language: ZH-CN; mso-bidi-language: AR-SA;">های قلعه‌گبری که در خاور آق‌دربند برون‌زد دارند هنوز در دست مطالعه می‌باشند.

http://www.gsjournal.ir/article_235741_fbe3e3a58a92f7722e8159ccd44cf39b.pdf