سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور فصلنامه علمی علوم زمین 1023-7429 6 شماره 23-24 1997 09 23 A New Method for Landslide Hazard Microzonation Based on Microzonation Studies in Mazandaran Province روش جدید پهنه‌بندی مناطق شیبدار در برابر خطر لغزش زمین با تکیه بر بررسی‌های پهنه‌بندی استان مازندران 2 15 236041 FA سید محسن حائری گروه ژئوتکنیک، دانشکده عمران، دانشگاه صنعتی شریف، تهران، ایران امیر حسین سمیعی مهندسین مشاور ساخت آزما، تهران، ایران Journal Article 1970 01 01 Landslide is a natural hazard which causes sever damages every year in mountainous area of the country including Alborz and Zagros. Many factors involve in the process of landslide occurrence. These factors may be named as lithology, climatology, hydrology, hydrogeology, tectonics and seismology. However, the human being has a main role in the process of landslide occurrence by constructing roads and other facilities in mountainous area. The interaction of these factors may or may not end in a landslide of various dimensions. In this paper the factors affecting the instability of slopes in Mazandaran Province are evaluated and eight of them which could be considered in the working scale of this research, have been chosen. These factors are slope angle, lithology, fault, road, river, humidity or average rainfall, rainfall intensity and earthquake. The effect of each factor on the instability of slopes have been classified according to the importance of that factor with respect to the slope instability. A section of the Mazandaran province was considered to examine the proposed method by checking if this method can predict the hazardous zones of landslides. The method then was calibrated according to the results of this examination. The calibrated method then was used for the whole Mazandaran Province and landslide microzonation maps have been produced in four sheets of 1:250000 scale. The method then was generalized and was proposed as a new method to be used by researchers, geotechnical engineers and engineering geologists for landslide hazard microzonation. پدیده جنبش دامنه‌ای یا لغزش زمین همانند پدیده‌های زمین‌لرزه، سیل و آتشفشان از بلایای طبیعی مهم بشمار می‌رود که هر سال رویداد آن در مناطق کوهستانی و مرتفع کشورمان بویژه در دو ناحیه البرز و زاگرس زیان‌های درخور ملاحظه‌ای را به بار می‌آورد. عوامل گوناگونی از قبیل شرایط توپوگرافی، لیتولوژی،کلیماتولوژی، هیدرولوژی، زمین‌ساختی، لرزه‌ای و فعالیت‌های مختلف عمرانی انسان‌ها در ناپایداری دامنه‌های سنگی و خاکی مؤثر بوده و ممکن است به راه‌های مختلفی با تاثیر رویارو بر یکدیگر موجب تشدید ناپایداری گردند. در این پژوهش ناپایداری دامنه‌های استان مازندران مورد بررسی و ارزیابی قرار گرفته است. با توجه به مقیاس کار بطور کلی هشت عامل زاویه شیب دامنه‌ها، لیتولوژی یا مصالح تشکیل دهنده دامنه‌ها، عوامل ساختاری، ایجاد ترانشه راه، عمل آبشستگی پنجه دامنه‌ها توسط آب‌های جاری، میزان بارندگی، شدت بارندگی و زمین لرزه به عنوان عوامل موثر در ناپایداری شیب‌ها در این استان معرفی می‌شوند. با توجه به مطالعات انجام شده هر یک از عوامل بالا رده‌بندی و سپس مناطقی به عنوان الگو برای پهنه‌بندی برگزیده شدند. عوامل یاد شده به شیوه‌ای در این مناطق با یکدیگر ترکیب شدند که با شناخت آنها بتوان ناپایداری‌های زمین را تشخیص داده و رویدادها را پیش بینی نمود. این شیوه ترکیب به عنوان روش مناسب جدید در نظر گرفته شده و برای سایر مناطق استان مازندران مورد استفاده قرار گرفت. بر این اساس سطح کل استان مازندران از دید خطر لغزش زمین پهنه‌بندی شده است. با بهره‌گیری از نتایج بدست آمده روش تدوین شده برای پهنه‌بندی خطر رانش در استان مازندران بصورت الگویی نوین برای سایر نقاط ایران و جهان پیشنهاد گردیده است.

http://www.gsjournal.ir/article_236041_44dabc552dc8f80dd1c2dd4049e13320.pdf

سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور فصلنامه علمی علوم زمین 1023-7429 6 شماره 23-24 1997 09 23 Petrologic and Tectonomagmatic Aspects of Cenozoic Basalts in East Iran (Khorasan) بررسی پترولوژیکی و تکتونوماگمایی بازالت‌های سنوزوئیک خاور ایران (خراسان ) 16 31 236042 FA منصور وثوقی عابدینی گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران Journal Article 1970 01 01 In order to determine the petrological characteristics, recent volcanic rocks in east Iran have been sampled and studied. In previously published geological maps, these rocks are known as " Quaternary basalts" although by using different petrological methods they seem to be andesite and dacite rather than basalt. In east Iran, is basalt only found in two restricted regions: one near Mud village, southeast of Birjand, the other in Ferdows area. This paper deals with the petrographic, petrologic and tectonomagmatic aspects of these two localities. Petrographic and geochemical studies show that, these rocks have an alkaline nature and normative nepheline is present in most of the samples. From the geochemical point of view the samples has a genetic relation and derived from the same parental magma. In some cases, the chemical composition is very similar to a basaltic parental magma, however, in other ones fractional crystallization is the major process of magma evolution. In diagrams, these basalts, in spite of their alkaline nature; plotting in calcalkaline fields tectonomagmatic. Probably because of a distinctive mode of magma evolution, of course this evolution had not enough intensity to remove the alkaline nature completely. In general consideration a rifting origin seems to be acceptable and for the better deduction, isotopic study is needed. به منظور بررسی ویژگی‌های سنگ‌شناسی ولکانیک‌های جدید خاور ایران که بر روی نقشه‌های زمین‌شناسی منطقه با نام «بازالت‌های کواترنری» معرفی شده است، برونزدهای این سنگ‌های آتشفشانی در محدوده جغرافیایی پهناوری از منطقه‌های خاوری ایران بررسی و نمونه‌برداری شده است. بررسی‌های مختلف سنگ‌شناسی در نمونه سنگ‌های برداشت شده نشان داد که این سنگ‌ها، برخلاف آنچه که در گذشته تصور می‌شد، بیشتر از بازالت تشکیل نشده بلکه از انواع آندزیت تا داسیت است. در پهنه‌های خاوری ایران، بازالت تنها در دو ناحیه محدود، یکی در پیرامون روستای مود در جنوب خاوری بیرجند و دیگری در ناحیه فردوس برونزد دارد. در این نوشتار، تنها بررسی‌های پتروگرافی - پترولوژی و مسائل تکتونوماگمایی این بازالت‌ها مورد بحث قرار گرفته است. بررسی‌های پتروگرافی- ژئوشیمیایی نشان داد که بازالت‌های گستره مورد بررسی ماهیت آلکالن دارد، چنانکه در محاسبه نورم در بیشتر نمونه‌های سنگی حضور نفلین مشخص شده است. از بررسی‌های ژئوشیمیایی سنگ‌ها چنین بر می‌آید که در بین نمونه‌های مورد بررسی همبستگی خاستگاهی قابل قبولی وجود دارد و تمام سنگ‌های بازالتی منطقه از یک ماگمای هم‌نوع مشتق شده‌اند. ترکیب شیمیایی بعضی از سنگ‌ها به ترکیب ماگمایی بازالتی مادر بسیار نزدیک است. ترکیب شیمیایی برخی از نمونه‌ها نیز گویای تفریق بلورین متفاوت در ماگمای سازنده آنها است. بررسی‌های تکتونو ماکمایی نشان داده است سنگ‌های بازالتی که در نام‌گذاری عموماً از نوع آلکالن هستند در محدوده سنگ‌های کالکوآلکالن قرار می‌گیرند. این دوگانگی به احتمال خیلی زیاد وابسته به تحولاتی است که در ماگمای اولیه این سنگ‌ها روی داده است. شدت این تحولات به حدی نبوده که باعث از میان رفتن کامل خاصیت اولیه یعنی خاصیت آلکالنیته قوی‌تر از آنچه که اینک این بازالت‌ها از خود نشان می‌دهند بشود. از این دیدگاه به گمان، ماگمای نخستین این سنگ‌ها در پیوند با کافت (Rift) جدی می‌باشد، بدیهی است بررسی‌های ایزوتوپی، پاسخگوی دقیق‌تر این مسئله خواهد بود.

http://www.gsjournal.ir/article_236042_a297ef7ad65b3ba2e3a935a8516de0be.pdf

سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور فصلنامه علمی علوم زمین 1023-7429 6 شماره 23-24 1997 09 23 Fractal Analysis of Nehbandan Fault System تحلیل فرکتالی سیستم گسل نهبندان 32 39 236043 FA سهراب شهریاری گروه زمین‌شناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران محمد مهدی خطیب گروه زمین شناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران Journal Article 1970 01 01 The Nehbandan dextral strike-slip fault system in east Iran, constitutes structural boundary province between Sistan and the Lut. The general trend of this fault- system is north-south, creating a complicated structural process in the region. It's general picture is sigmoidal, having variable sheared zone, as well as a few tens of kilometers of displacement. The distinct manifestation of this fault- system are the effects of various movements during the Quaternary, as well as, terminal oblique movements. Fractal analysis, according to the method of counting- squares, and plotting logarithmic diagram i.e.- abundant logarithmic squares of the network, being based on the length of square of the picture on the general scheme of the above-mentioned fault, indicates that, in the central portion, the fractal dimension is 1.06, in Sahl Abad sector is 1.402, in Birjand sector is 1.450 and lastly for the whole faulted zone the fractal dimension is 1.645. When the dimension of the squares of the network, along the shortest fault becomes less, within the scale of the maps, hence the fractal dimension increases accordingly in the unlined areas of distribution. Consequently, this is an indication of structural complexity of the sheared zone in this fault. Moreover, increase in fractal dimension in each terminal oblique zone is indicative of a widespread stress- field, and a decrease in the curvature of terminal fault. سیستم گسل راستالغز راستبر نهبندان در خاور ایران مرز استان ساختاری سیستان با پهنه لوت می‌باشد. روند کلی این سیستم گسلی شمالی- جنوبی بوده و موجب فرآیندهای پیچیده زمین‌ساختی در این منطقه شده است. شکل کلی آن به صورت دو گانه هلال (sigmoidal) با عرض پهنه برشی متغیر و جابجاشدگی چند ده کیلومتری می‌باشد. داشتن جنبش‌های متعدد در کواترنر، اریب‌های چندگانه در پایانه از جمله ویژگی‌های آشکار آن می‌باشد. تحلیل فرکتالی به روش مربع شمار و ترسیم نمودار لگاریتمی لگاریتمی فراوانی مربع‌های شبکه بر حسب عکس طول مربع بر روی طرح کلی این گسل نشان می‌دهد که در بخش مرکزی بعد فرکتالی 1/06 در اریب سهل آباد 1/402 در اریب بیرجند 1/450 و برای کل پهنه گسلی بعد فرکتالی 1/645می‌باشد. وقتی که ابعاد مربع‌های شبکه در طول کوتاه‌ترین گسل در مقیاس نقشه کمتر باشد توزیع نقاط غیر خطی شده بعد فرکتالی نیز افزایش می‌یابد که نشانه پیچیدگی ساختاری در پهنه برشی این گسل می‌باشد. افزایش بعد فرکتالی در هر کدام از اریب‌های پایانه‌ای نشانه گسترده بودن میدان تنش و کاهش کرنش در پایانه گسل است.

http://www.gsjournal.ir/article_236043_9fba8b145622ea2d5b6f29699b0c878d.pdf

سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور فصلنامه علمی علوم زمین 1023-7429 6 شماره 23-24 1997 09 23 Textural and Structural Investigation on the Chromite deposition Gaft and Foromad Areas, Sabzehvar بررسی مهم ترین انواع بافت و ساخت کانسارهای کرومیت در مناطق گفت و فرومد سبزوار 40 56 236045 FA حمید رضا وطن‌پور آموزش و پرورش ناحیه یک مشهد، مشهد، ایران علیجان آفتابی بخش زمین شناسی دانشکده علوم، دانشگاه شهید باهنر، کرمان، ایران Journal Article 1970 01 01 This paper deals with on the most important kind of structures and textures of the chromite deposits in Goft and Foromad areas of Sebzehvar for the first time. The area under investigation is situated in the most westerly part of Sebehvar Ophiolitic Belt and north-west of the town of Sabzehvar. It consists of several pencil-shaped, lenticular and layered chromite deposits, with varying dimensions, in serpentinized ultrabasic rocks, most of which are serpentinized harzburgite. With regards to the results obtained from this investigation, the structure and texture present in the area may be divided into two principal groups: 1. Initial textures and structures. 2. Secondary textures and structures. Among the most important initial structures and textures, one may hint at, their scattered, reacting, accumulating, inter - accumulating, reticulate, vermicular, nodular, skeletal, massive, dense, banded and cross-bedded properties. Whereas, the secondary textures and structures constitutes various types of strains, cataclastics, mylonitization, brecciation, folding and faulting and ultimately supergene and island-like. The initial textures and structures, all are resulted from crystallization, accumulation and precipitation of chromite accompanied with silicates of olivine and pyroxene, at various stages of crystallization and basaltic magma. While the secondary ones are formed from deformation and contortion caused by tectonic and non-tectonic phenomena. Thus, the above-mentioned points are of utmost importance in exploration and exploitation of chromites. این مقاله برای نخستین بار به بررسی مهم‌ترین انواع بافت و ساخت در کانسارهای کرومیت مناطق گفت و فرومد سبزوار می‌پردازد. مناطق معدنی مورد بررسی در باختری‌ترین بخش رشته افیولیتی سبزوار و در شمال باختری شهرستان سبزوار واقع است و شامل تعداد زیادی از کانسارهای کرومیت لایه‌ای عدسی و مدادی شکل با ابعاد متفاوت در سنگ‌های فوق بازیک سرپانتینی شده (بیشتر هارزبورگیت سرپانتینی شده) می‌باشند. با توجه به نتایج حاصل از این بررسی، بافت و ساخت‌های موجود در منطقه را می‌توان به دو گروه عمده تقسیم کرد: ۱- بافت و ساخت‌های نخستین ۲- بافت و ساخت‌های دومین از مهم‌ترین بافت و ساخت‌های نخستین می‌توان به انواع پراکنده واکنشی تجمعی و بین تجمعی، مشبک، کرمی شکل، همرویشی، نودولار، اسکلتی توده‌ای و متراکم، نواری و لایه‌بندی متقاطع و از بافت و ساخت‌های دومین به انواع کششی، کاتاکلاستیکی، میلونیتی، برشی، چین‌خورده و گسلیده و نهایتاً سوپرژن و جزیره‌ای اشاره کرد. بافت و ساخت‌های نخستین همه حاصل تبلور، تجمع و ته‌نشینی کرومیت همراه با سیلیکات‌های اولیوین و پیروکسن در مراحل مختلف تبلور، ماگمای بازالتی و انواع دومین از تغییر شکل و در هم‌ریختگی آنها زیر اثر پدیده‌های تکتونیکی و غیر تکتونیکی بوجود می‌آیند. این امر در اکتشاف و استخراج کرومیت‌ها دارای اهمیت بسیار است.

http://www.gsjournal.ir/article_236045_0b3dbcfa2b80f6f33d62fa1569e9973e.pdf

سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور فصلنامه علمی علوم زمین 1023-7429 6 شماره 23-24 1997 09 23 Investigation on the Actinopterygian Fish-Scales of the Geirud Formation (Central Alborz) بررسی فلس ماهی‌های باله شعاعی متعلق به سازند جیرود (البرز مرکزی) 57 66 236047 FA هوشنگ دشتبان وزارت نفت – بخش اکتشاف، تهران، ایران Journal Article 1970 01 01 Numerous Palaeoniscids fish-scales have been identified from the Late Devonian rocks of Central Alborz. The scales derived from various parts of the fish-body, pointed at as belonging to the distinct genus Moythomasia. Since the latter genus, has previously been reported from the contemporaneous deposits in Central Iran, it thus can be concluded that, during the Late Devonian times, the radial-fin fishes and particularly the genus Moythomasia lived in a homogeneous environmental condition, both in Central Alborz and Central Iran. در بررسی نمونه‌هائی که از رسوب‌های دونین پسین در ناحیه البرز مرکزی بدست آمده، شمار زیادی از فلس ماهی‌های باله شعاعی Palaeoniscids شناسایی شده است. این فلس‌ها از بخش‌های مختلف بدن بوده و از نظر ویژگیهای نمایان، همانند جنس شاخص رجحانی Mythomasia می‌باشند. با توجه به اینکه این جنس پیش از این نیز از رسوبهای همزمان در ایران مرکزی گزارش شده است، می‌توان چنین نتیجه‌گیری نمود که در طول زمان دونین پسین در نواحی ایران مرکزی و البرز مرکزی محیط زیستی یکنواخت گسترش داشته که جایگاه زندگی ماهی‌های باله شعاعی بویژه جنس Moythomasia بوده است.

http://www.gsjournal.ir/article_236047_09f8d4c16636ef58f0bd53b5d1c70465.pdf

سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور فصلنامه علمی علوم زمین 1023-7429 6 شماره 23-24 1997 09 23 Study of Physical - Chemical Characteristics and the Source of Loess Deposits in Gorgan -Plain Region بررسی ویژگیهای فیزیکی و شیمیایی و چگونگی خاستگاه رسوب‌های لسی در منطقه گرگان و دشت 67 78 236049 FA عباس پاشایی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران Journal Article 1970 01 01 As an introduction it must be reiterated that the loess deposits of Iran is of aeolian origin. Physically, 70-90 percent of constituent particles of the world loess consists of silt with an average diameter of 15.6- 132 micron. It means that, it is composed of medium-sized silt to very fine-grained sand. The percentage clayey particles in younger loess deposits are less than 10%. But, this may increase to 20-25 percent with age and development of weathering process. Other characteristics are porosity and their apparent low density, being between 1.25-1.65. Apart from above- mentioned constituent parts of loess, we must mention an appreciable percentage of calcareous material, which in normal condition, may range between 10-15 percent and may also reach up to 40 percent. Loess investigation was carried out in Agi Soo valley, adjacent to Iran- Turkmenastan border and between Maraveh Tappeh village and Takal Kuh uplands, as well as northern slopes of the Alborz, some 300 km. away from the border, i.e., between Gorgan and Minoodasht. The result of physico-chemical investigation on these deposits showed that, as we approach more and more to the main source of this material, the percentage sandy material of them increases up to 34 percent. Whereas, the percentage clayey material decreases only to 5 percent. On the other hands, Dadly Qaznin upland, towards the end of Agi- Soo valley, the percentage sandy material decreases to approximately 14 percent. On the contrary, the percentage clayey material increases up to 16 percent, while the percentage silty material straddle between 61-74 percent. Thus, the rate of interchangeable cations of this material with an increase in percentage clayey material also increases from 8 meq/100 gr to 14 meq/100 gr. Moreover, the percentage calcareous materials are about 14 percent in low elevations, which in turn can reach up to 28 percent towards the high elevations. This trend is more or less repeated in other traverses. Consequently, with regards to the direction of the dominant winds of the area, which mainly are north to north-westerly. Thus, it is concluded that the source of this material is derived from flood- deposits and sandy hills, which is situated in the Caspian Sea depressional areas and mostly of flood- origin. Otherwise, the center of loess accumulation should have been on the north-eastern slopes of Koppeh Dagh and Alborz and not on its north-western and northern slopes. Finally, the results of previous studies on loess formation in Khuzestan Plain, even in a very limited extent, in regions such as Kavir to Kolamakan, with tornados of 170 days duration and Sistan-Beluchestan, with winds up to 120 days, as well as other similar regions, studies still being continued. در مقدمه ضمن تایید نظریه بادی بودن و چگونگی تشکیل رسوب‌های لسی در ایران و نیز در سطح جهانی یادآور می‌شود که از نظر فیزیکی ۷۰-۹۰ درصد مواد تشکیل دهنده لس‌ها در سطح جهانی سیلت و با قطر متوسط ۱۳۵ - 1/65 میکرون یعنی سیلت متوسط تا ماسه خیلی ریز است که درصد مواد رسی آن در لس‌های جوان کمتر از ده درصد می‌باشد ولی این نسبت بسته به قدمت و پیشرفت هوازدگی می‌تواند به 20-25 درصد نیز برسد. از جمله ویژگی‌های دیگر آنها متخلخل بودن و چگالی ظاهری کم است که بین 1/65-1/25 می‌باشد. افزون بر آن باید از درصد بالای مواد آهکی آن نام برد که در حالت معمولی بین ۱۵- ۱۰ درصد است ولی می‌تواند حتی تا ۴۰ درصد هم برسد. برای بررسی لس‌های منطقه مجموعاً سه پیمایش در دره آجی‌سو در مجاورت مرز ایران و ترکمنستان و در فاصله بین روستای مراوه‌تپه و ارتفاعات تکل‌کوه و سرانجام در فاصله حدود ۳۰۰ کیلومتری مرز در دامنه‌های شمالی البرز در مناطق بین گرگان و مینودشت صورت گرفت. نتیجه بررسی‌های فیزیکی و شیمیایی این رسوب‌ها نشان می‌دهد که هر اندازه به خاستگاه اصلی این سنگ‌ها نزدیک‌تر شویم درصد مواد ماسه‌ای آنها تا ۳۴ درصد افزایش می‌یابد، در صورتی که درصد مواد رسی آن به ۵ درصد محدود می‌گردد. از سوی دیگر در ارتفاعات دادلی غزنین در انتهای دره آجی‌سو درصد مواد ماسه‌ای آن به حدود ۱۴ درصد کاهش یافته و بالعکس درصد مواد رسی آن تا ۱۶ درصد افزایش می‌یابد. در حالی که درصد مواد سیلتی آن بین حدود ۷۴ -۶۱ درصد در نوسان است و میزان کاتیون‌های قابل تبادل این مواد با افزایش درصد مواد رسی آنها از حدود 8 megr/100gr تا megr/100gr 14 افزایش خواهد یافت. علاوه بر آن درصد مواد آهکی آنها در ارتفاعات کم در حدود ۱۴ درصد است که به طرف بلندی‌ها و در فاصله‌های دورتر تا ۲۸ درصد هم می‌رسد. همین روند در پیمایش‌های چهارگانه دیگر کم و بیش تکرار می‌گردد. سرانجام با توجه به جهت بادهای غالب منطقه که بیشتر شمالی تا شمال باختری می‌باشد نتیجه‌گیری می‌شود که خاستگاه اصلی مواد لسی در این منطقه رسوب‌های سیلابی و تپه‌های ماسه‌ای واقع در فرورفتگی دریای مازندران و جنس آن بیشتر از همان نوع مواد سیلابی می‌باشد که به وسیله جریان‌های شمال باختری و شمالی منتقل گردیده‌اند در غیر این صورت می‌بایستى مرکز تراکم مواد لسی بر روی دامنه‌های شمال خاوری کپه داغ و البرز می‌بود و نه دامنه‌های شمال باختری و شمالی آن‌ها، در عین حال که نباید مواد رسیده از اروپای جنوب خاوری را نیز فراموش کرد. در نهایت با کمک گرفتن از نتایج بررسی‌های انجام شده بر روی دشت خوزستان نشان داده می‌شود که تشکیل رسوبات لسی هر چند به میزان بسیار محدودتر هنوز هم در مناطقی مانند کویر تا کلاماکان و با طوفان‌های ۱۷۰ روزه و در دشت سیستان و بلوچستان با بادهای ۱۲۰ روزه و در دشت خوزستان و مناطق مشابه دیگر ادامه دارد.

http://www.gsjournal.ir/article_236049_d658f05c9d30e3867b95f20e7ea5cb35.pdf

سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور فصلنامه علمی علوم زمین 1023-7429 6 شماره 23-24 1997 09 23 Petrology of Gojed Intrusive and Associated Volcanics نگرشی بر پترولوژی توده نفوذی دهکده گجد و ولکانیک‌های اطراف 79 95 236051 FA مهین منصوری اصفهانی گروه زمین‌شناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران ایرج نوربهشت دانشکده معدن، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران Journal Article 1970 01 01 The studied area located about 100 km east of Isfahan and 40 km southwest of Nain. Based on the geochemical data the rocks of area which have injected in volcanic and pyroclastic rocks, are not tonalite (as reported by Geological Survey of Iran), but they are monzogranite. As a result of contact metamorphism of these rocks with the country rocks, a low-grade Albite- Epidote hornfels facies have been developed. The presence of microgranular enclaves and variable content of SiO2, K2O, CaO, Sr, Rb, Zr, in diffrent facies of the igneous rocks might be an indication of magmatic contamination. By using different diagrams, all the rocks have calc-alkaline trend with bimodal origin. Basic and acidic rocks have produced from partial melting of mantle and crust respectively. The granitoids of the region corresponded to Cordilleran type granitiods that have tectonically characterized as plate margin. Based on overall geochemical and mineralogical studies, it has been concluded that, the plutonic massives have probably produced in continental margin with continental arc magmatic nature, corresponding of the Andean- type. Therefore, these intrusive rocks could be produced in relationship with subduction Neotethys oceanic crust, underneath continental crust of Iran platform. گستره مورد بررسی در ۱۰۰ کیلومتری خاور اصفهان و ۴۰ کیلومتری جنوب باختری نائین قرار گرفته است. بر پایه داده‌های ژئوشیمیایی سنگ‌های منطقه توده نفوذی که به درون ولکانیک‌ها و پیروکلاست‌ها نفوذ کرده، مونز وگرانیت می‌باشد. بر خلاف آنچه که در نقشه ۱:۲۵۰۰۰۰ جنوب نائین به عنوان تونالیت گزارش شده است. این توده در همبری‌اش دگرگونی ضعیفی با رخساره آلبیت -اپیدوت هورنفلس را ایجاد نموده است. وجود انکلاوهای میکروگرانولر و نیز بی‌نظمی میزان Sr, CaO,K2O, SiO2,Rb,Zr ، انواع مختلف سنگ‌های ناحیه نشانگر آلایش ماگمایی می‌باشد. با استفاده از دیاگرام‌های مختلف، کلیه سنگ‌ها دارای روند کالکوآلکالن بوده و خاستگاه دوگانه دارند، به گونه‌ای که سنگ‌های بازیک و اسید بترتیب از پدیده گداز بخشی گوشته و پوسته حاصل شده‌اند. گرانیتوئیدهای گستره مورد بررسی با روند گرانیت‌های کردیلرایی که از دیدگاه تکتونیکی نشانگر حاشیه قاره‌ای می‌باشد همخوانی دارد. این سنگ‌ها از نظر کانی شناسی و ژئوشیمیایی همانند گرانیت‌های نوع I بوده و می‌توان آنها را گرانیت‌های کوهزایی (orogenic) در نظر گرفت. بر پایه مطالعه کلی ژئوشیمیایی و مینرالوژی گمان می‌رود که این توده پلوتونیک در حاشیه قاره با طبیعت ماگماتیک کمان قاره ای Continental Pragmatic با نوع آندین (Andean) مطابقت داشته باشد. بنابراین، این سنگ‌های نفوذی احتمالاً می‌توانند در پیوند با پدیده فرورانش صفحه اقیانوسی دریای نئوتتیس به زیر پوسته قاره‌ای پلاتفرم ایران حاصل شده باشد.

http://www.gsjournal.ir/article_236051_c9c2c6572a4b53e3fa7706e5efd08d57.pdf