تحلیل ناپیوستگی‌ها در معادن سنگ ساختمانی و اهمیت آن در بهینه‌سازی استخراج (مطالعه موردی معدن سنگ ساختمانی سعیدی، کرمان)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

گروه مهندسی معدن، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران

چکیده

یکی از اساسی‌ترین مسائل در اکتشاف و استخراج معادن سنگ ساختمانی، شناسایی و مدل‌سازی ناپیوستگی‌هاست. عموماً در معادن سنگ ساختمانی، تحلیل ناپیوستگی‌ها مورد توجه قرار نمی‌گیرد و در مراحل استخراج مسائل بسیاری از جمله خرد‌شدگی شدید بلوک‌های سنگی و در نتیجه راندمان پایین استخراج بلوک‌های سالم در جبهه‌کار را به وجود می‌آورد. این پژوهش به بررسی و مطالعه ناپیوستگی‌ها در معادن سنگ ساختمانی سعیدی (کرمان) پرداخته است. معادن سنگ ساختمانی یادشده در واحد‌های آهکی مربوط به دوره کرتاسه قرار دارند. مطالعات زمین‌شناسی نشان می‌دهد که توسعه ناپیوستگی‌ها در محدوده معادن سنگ سعیدی ناشی از عملکرد دو سامانه گسلش (امتداد‌لغز و نرمال) بوده است. گسل‌خوردگی نرمال عملکرد بارزی دارد و باعث توسعه شدید ناپیوستگی‌ها در معادن سنگ سعیدی شده است. به منظور مدل‌سازی ناپیوستگی‌ها، ویژگی‌های مهم ناپیوستگی‌ها (جهت‌یافتگی، فاصله‌داری، تداوم و...) در دو مسیر(خط برداشت) و در ارتباط با هر جبهه‌کار  برداشت و با استفاده از نرم افزار 3DEC نمودار‌های سه‌بعدی شکستگی‌ها تهیه شده است. نمودار‌های سه‌بعدی برای دو مرحله تهیه شده‌اند. 1 - مرحله بدون تأثیر جبهه‌کار 2- مرحله با تأثیر جبهه‌کار. مقایسه نمودار‌های سه بعدی، خردشدگی شدید سنگ را به دلیل جهت نا‌صحیح جبهه‌کارها نشان می‌دهد. می‌توان نتیجه گرفت، بیشتر جبهة‌کارها، وضعیت نامناسبی دارند و با جابه‌جایی پله‌ها و ابعاد آنها خردشدگی کاهش خواهد یافت و بعضی از جبهه‌کارها می‌توانند  به چرخة استخراج بازگردند.

کلیدواژه‌ها


آنتیکی نژاد، ح.، 1371-  میکرواستراتیگرافی نهشته‌های پریود کرتاسه، کوه زنگی‌آباد ( شمال باختر کرمان). پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه شهید بهشتی، 314 صفحه.
آنتیکی نژاد، ح.، 1386-  میکروپالئونتولوژی و چینه‌شناسی سنگ‌آهک‌های کرتاسه بالایی کوه علی‌آباد شمال کرمان. یازدهمین همایش انجمن زمین‌شناسی ایران. دانشگاه فردوسی مشهد.
سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور، 1382-  نقشه زمین‌شناسی کرمان با مقیاس 100000/1
شفیعی، ش.، 1388- تحلیل ساختاری شکستگی‌ها در معادن سنگ ساختمانی (مطالعه موردی: معادن سنگ ساختمانی سعیدی. خاور کرمان). طرح پژوهشی به شماره 41/908 ، دانشگاه شهید باهنر کرمان.
شفیعی، ش.، عبادی، م.، و ترکاشوند، م.، 1388-  تحلیلناپیوستگی‌ها و نقش آن دربلوک‌دهی معادن سنگ ساختمانی سعیدی(شمال خاور کرمان). سومین کنفرانس مهندسی معدن ایران. دانشگاه یزد.
 
 
References
Acheampong, A., 2003- Importance of geotechnical field mapping in assessing the stability of underground excavations, Annual Meeting. Cincinnatei, Ohio.
Baecher, G. B., 1983- Statical analysis of rock mass fracturing, Mathematical Geology, 15(2).329-348.
Barton, N., 1990- Scale effects or sampling bias  In: Proceedings of the International Workshop Scale Effects in Rock Masses, Balkema Publishers, Rotterdam, pp. 31–55.
Dearman, W. R., 1991- Engineering Geological Mapping. Butterworth-Heinemann Ltd, Oxford.
Duncan, C. W., 1999- Foundations on rock, Published by Taylor & Francis, second edition pp. 401.
Mansouri, H., 2000- Contribution A L analyse des effets des tirs d abattage mine de Sarcheshmeh (Iran).These, doc. de l Ecole nationale Superieure des mines de Paris.
Palmstrom, A. & Singh, R., 2001- The deformation modulus of rock masses – comparisons between in situ tests and indirect estimates. Tunnelling and Underground Space Technology 16 (3), 115–131.
Palmstrom, A., 1995- RMi – a rock mass characterization system for rock engineering purposes. PhD thesis, University of Oslo., Department of Geology. 400 pp.
Palmstrom, A., 2005- Measurement and correlations between block size and rock quality designation (RQD).Tunnelling and Underground Space Technology 20,362-377.