بررسی هندسه آبخوان دشت صحنه- ‌بیستون برپایه پژوهش‌های ریخت‌زمین‌ساختی و گسلش جنبا، استان کرمانشاه، ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد، پژوهشکده علوم زمین، سازمان زمین‎شناسی و اکتشافات معدنی کشور، تهران، ایران

2 استادیار پژوهشکده علوم زمین، سازمان زمین‎شناسی و اکتشافات معدنی کشور، تهران، ایران

3 کارشناسی ارشد، سازمان زمین‎شناسی و اکتشافات معدنی کشور، تهران، ایران

4 دانشجوی دکترا، دفتر مطالعات پایه منابع آب، شرکت سهامی آب منطقه‌ای استان کرمانشاه، کرمانشاه، ایران

چکیده

دشت صحنه- بیستون با روند عمومی شمال باختری- جنوب خاوری، در شمال خاوری استان کرمانشاه جای دارد و کم‌وبیش با روند اصلی پهنه ساختاری زاگرس هم‌راستاست. همجواری این گستره با گسل اصلی جوان زاگرس (Main Recent Fault) اهمیت مطالعه آن را افزایش می‌دهد. در این پژوهش، ضمن بازخوانی و شناساندن گسل‌های تأثیرگذار در دشت صحنه-بیستون، چگونگی شکل‌گیری ساختار دشت با توجه به عملکرد گسل‌های جنبای پیرامونی بررسی شده ‌است. نتایج کلی نشان می‌دهد که ریخت‌شناسی این دشت، بر آمده از کارکرد دو گسل نهان و جنبای بدربان (Badrban) و برناج (Barnaj) بوده است؛ بدین گونه که به سبب حرکت عادی گسل برناج در خاور کوهستان بیستون- تاق بستان و سازوکار راندگی گسل بدربان، حوضه صحنه- بیستون تشکیل شده است. الگوی ساختاری آبخوان دشت هرسین- بیستون، با توجه به آهنگ و هم‌سنجی ساختار گسل‌های جنبای پیرامونی به عنوان گسل‌های کنترل‌ کننده حوضه کواترنری با استفاده از داده‌های کمی ژئوالکتریکی و تحلیل کیفی رفتار آبخوان تعیین شد. ستبرای آبخوان دشت، در بخش‌های گوناگون آن مشخص شد؛ به گونه‌ای که ستبرترین بخش آبرفت آبخوان در بخش مرکزی دشت قرار دارد و به سوی شمال باختری یا جنوب خاوری و با نزدیک شدن به واحدهای سنگی پیرامونی، از ستبرای آن کاسته می‌شود.

کلیدواژه‌ها