پارامترهای چشمه زمین‌لرزه 1997 گرمخان (شمال خاوری بجنورد)، شمال خاوری ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

2 مؤسسه ژئوفیزیک، دانشگاه تهران، تهران، ‌ایران

3 دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال، تهران، ایران.

چکیده

زمین‌لرزه بجنورد در منطقه کوهستانی در استان خراسان شمالی به وقوع پیوست. زمین‌لرزه اصلی تخریب گسترده‌ای را ایجاد نمود. بررسی‌های صحرایی و توزیع پسلرزه‌ها‌،  گسلشی با راستای شمال باختری جنوب خاوری را برآورد می‌کند. توزیع پس‌لرزه‌های ثبت شده در محل، طولی حدود 50-40 کیلومتر و ژرفای 30 کیلومتر را نشان می‌دهد. فعالیت پس‌لرزه‌ها پراکنده بوده و گسلش پیچیده‌ای را نشان می‌دهد. نتیجه برگردان شکل موج نشان می‌دهد که زمین‌لرزه اصلی سازوکاری به طور عمده امتداد‌لغز و فرایندی شامل دست کم دو  گسلش دارد. تابع زمانی چشمه نشان می‌دهد که عمده انرژی آزاد شده در ده ثانیه اول بوده است. با توجه به مشاهدات صحرایی، توزیع پس‌لرزه‌ها و سازوکار زمین‌لرزه، طول  گسلش حدود 45 کیلومتر و امتداد شمال باختری - جنوب خاوری و شیب جنوب خاوری برای گسل مسبب برآورد می‌شود. سازوکار چشمه ( 178، 89 ،323)( زاویه، امتداد، شیب)  به این ترتیب است. ممان لرزه‌ای کل 1025*7/6  M0= دین- سانتی‌متر برآورد می‌شود. بیشترین جابه‌جایی حدود 50 سانتی‌متر محاسبه شده است و بزرگی گشتاوری  Mw = 6.5 است. افت  تنش متوسط حدود 25 بار و جابه‌جایی متوسط 25 سانتی‌متر برآورد می‌شود.

کلیدواژه‌ها


References
Ambraseys, N.N. and Melville, C.P., 1982- A History of Persian Earthquakes, CambridgeUniversity Press, 219 pp.
Aminipanah, M., Gheitanchi, M.R. & Ghorashi, M., 2008- Source Characteristics of the February 1997 Bojnourd, northeast Iran, earthquake Sequence, the 7th General Assembly of ASC, Tsukuba,Japan.
Fatehi, A., 1997- Analysis of the 4th February, 1997 Bojnourd earthquake and their aftershocks, M.Sc. Thesis, Institute of Geophysics, Tehran University,.
Gheitanchi, M.R., 2002- Source parameters of the 1998 Fandoqa earthquake in Kerman Province, south-east Iran, J.Earth & Space Sci., 28, No. 1, 1-6.
Gheitanchi, M.R., Fatehi, A. and Sadidkhoy, A., 1998- Investigations of the February 4th 1997 Bojnourd, North-East Iran, Earthquake Sequence, J.Earth & Space Sci., 24, No.1&2, 29-35.
Gheitanchi, M. R., Kikuchi, M. and Mizoue, M., 1993- Teleseismic Interpretation of the 1968 Dasht-E Bayaz, NEIran, Earthquake, Geophys. Res. Lett., 20, 245-248.
Hollingsworth, J., Jakson, J., Walker, R., Gheitanchi, M. R. and Bolorchi., M. J., 2006 - Strike-slip faulting, rotation, and along-strike elongation in the Kopeh Dagh mountains, NE Iran, Geophys. J. Int. 166, 1161-1177.
Jakson, J. and Mckenzie, D., 1948- Active tectonics of the Alpine-Himalayan Belt between western Turkey and Pakistan, Geophys. J. R. astr. Soc., 77(1), 185-264.
Jakson, J., Priestley, K., Allen, M. and Berberian, M., 2002- Active tectonics of the SoutCaspianBasin, Geophys.J. Int., 148, 214-245.
Jeffreys, H. and Bullen, K. E., 1958- Seismological tables, Office of the British Association, Burlington House, London.
Kikuchi, M. and Kanamori, H., 1991- Inversion of complex body waves-III, Bull. Soc. Am., 81, 2335-2350.
Walker, R. and Jakson, J., 2004- Active tectonics and Late Cenozonic strain distribution in central and eastern Iran, Tectonics, 23, TC5010,doi:10.1029/2003TC001529.