فصلنامه علمی علوم زمین

فصلنامه علمی علوم زمین

مطالعه پوسته در منطقه ایذه (اطراف سد کارون) با روش وارون سازی زمان‌های سیر امواج P زلزله‌های ثبت شده در منطقه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشگاه اراک، اراک، ایران
2 مؤسسه ژئوفیزیک، دانشگاه تهران، تهران، ایران
چکیده
یک روش وارون‌سازی زمان رسید لرزه‌ای برای تعیین همزمان ساختار دو بعدی سرعت و فصل مشترک لایه‌ها برای برگردان داده‌های زمانی ثبت شده توسط لرزه نگارها در منطقه ایذه بکار برده شده است. روش وارون سازی بکار برده شده شامل دوره‌های تکرار بوده و براساس پارامترسازی مدل و روش ردیابی پرتو پایه ریزی شده است. جهت بررسی لرزه خیزی محلی در اطراف سد کارون در منطقه ایده شبکه لرزه‌نگاری موقت در این ناحیه نصب گردیده که حاصل کار این شبکه طی حدود سه سال ثبت حدود ۸۰۰ زلزله بوده است. زمانهای رسید امواج P زلزله‌های ثبت شده به عنوان داده‌های وارون‌سازی برای تعیین ساختار پوسته در این ناحیه بکار برده شده‌اند. ابتدا با اطلاعات موجود در منطقه و تفسیر اولیه داده‌ها یک مدل اولیه ۵ لایه با پارامترهای مشخص عمق و سرعت تعریف گردیده است و سپس با یک برنامه رایانه‌ای این مدل اولیه با وارون‌سازی زمانهای سیر امواج P بطوری بهینه گردیده که پاسخ زمانی مدل بهینه شده حاصل به بهترین وجه ( طی ضابطه‌ای خاص) با زمانهای رسید واقعی استخراج شده تطابق داشته باشد. سپس پارامترهای بهینه شده سرعت و عمق لایه‌ها، حاصل از روند وارون‌سازی، برای به نمایش در آوردن نقشه‌های پربندی عمق فصل مشترک لایه ها و تغییرات سرعت در عمق‌های مختلف جهت شناخت پوسته در ناحیه مورد نظر مورد استفاده قرار گرفته‌اند. با مطالعه این نقشه‌ها وجود بعضی از ناپیوستگی‌ها در روی آنها ناشی از گسلهایی دانسته شده است که اطلاعات زمین‌شناسی موجود در منطقه وجود آنها را تایید می‌کند.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


اسلامی، ع.، ۱۳۵۱- بررسی عمق پوسته زمین در غرب و جنوب غربی فلات ایران و سرعت انتشار امواج طولی، نشریه تحقیقاتی فیزیک زمین و فضا، شماره دوم، سال اول، ص. ۱۰-۱.
عکاشه، ب.، ١٣٥١ - ضخامت پوسته زمین در ایران، نشریه تحقیقاتی فیزیک زمین و فضا، جلد چهارم، سال اول، ص. ٧١-٦٣.
گیزه، پ.، ماکریس، ژ.، عکاشه، ب.، پوور، پ.، لتز، ه. و مستعان پور، م.، ۱۳۶۲- بررسی‌های لرزه‌ای پوسته زمین در جنوب ایران میان بلوک لوت و زاگرس، سازمان زمین شناسی و اکتشاف معدنی کشور، گزارش شماره ٥١ ص  ١٦-١٥.
معظمی گودرزی، خ.، ۱۳۵۱- لرزه شناسی ، انتشارات وزارت علوم و آموزش عالی.
Akasheh, B. and Nasseri., 1972- Die Maechtigkeit der Erdkrust in Iran, J.Earth & Space Phys., Vol. 1, No.2, 1-5.
Anzabi, A., 1981- Study of P and S Wave travel time for different regions of Iran as recorded in Tabriz seismic station, J.Earth & Space Phys ,Vol. 1, Nos.l& 2,43-47.
Arkhangleskaya,V.M, Gergaui, A. and Shechkov, B.A.,1974 -On The Structure of the Arabian peninsula and the Iranian highland according to surface-wave dispersion, Earth Physics, No.9, 60-66.
Asudeh, I., 1982a- Seismic structure of Iran from surface and body wave data. Geophys. J.R. Astr.Soc., Vol. 71,715-730.
Asudeh, I., 1982b- Pn velocities beneath Iran. Earth and planetary Science Letters, Vol.61, 136-142.
Chen, W.P., and Molnar, P., 1975- Short period rayliegh- wave dispersion across the Tibetan plateau. Bull. Seism. Soc. M. ,5, No. 3, 1051-1055.
Eslami, A. A., 1974- Detecting the thickness of the crust in Shiraz area using hypocenter situated below the crust. J.Earth & Space phys., Vol. 3, Nos.1&2, 15&18.
Gheitanchi, M.R., 1996-Crustal structure in NW Iran, revealed from the 1990 Rudbar aftershock sequence, J. Earth & Space phys., Vol.23, Nos. 1& 2, 7-14.
Moazami-Goudarzi, K. and Sadeghzadeh, N., 1972- Un model a deux couches pour la croute terrestre dans le sud de L · Iran. Earth & Space Phys., 1, No.2, 43-49
Hedayati, A., Brander, J.L and Berberian, M., 1976- Micro earthquake survey of Tehran region, Iran. Bull. Seism. Soc. Am., Vol.66, No.2, 711-741.
Kadinsky-Cade, K., Barzangi, M. and Oliver, J., 1981- Lateral variation of heigh-frequency seismic wave propagation at regional distances across the Turkish and Iranian plateaues. J. Geophys. Res., 86, 9377-9396.
Mc Cowan, D.w., 1978- High - resolution group velocity analysis. Geoexploration, Vol .16, 97-109.
Niazi, M., 1968- Research note crustal thickness in the central Saudi Arabian Peninsula, Geoohys.J.R.Astr.Soc. Vol.15, 545- 547.
Zclt, C.A. and Smith, R., B., 1992- Seismic travel time inversion for 2-D crustal velocity structure, Geophys. J. Int. p. 16-34.
دوره 11، شماره 43-44
بهار و تابستان 1381، سال یازدهم، شماره 43-44
پاییز 1381
صفحه 46-55