فصلنامه علمی علوم زمین

فصلنامه علمی علوم زمین

اثرات دگرگونی بر روی کانی‌زائی سولفیدی توده‌ای آتش‌فشانی در منطقه زورآباد خوی

نویسندگان
1 گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه شهید باهنر، کرمان، ایران
2 گروه زمین شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه شهید باهنر ، کرمان، ایران
چکیده
کانی‌زایی در منطقه زورآباد در واحد متابازالتی که در حد رخساره شیست سبز دگرگون شده روی داده است. کانی‌زائی در متابازالت دگرگونی این واحد و تأثیر آن بر روی سولفیدها از یافتههای جدید در این منطقه است که تاکنون به آن توجه نشده است. این مقاله به تأثیرات دگرگونی روی سولفیدها می‌پردازد همچنین مجموعه فرآیندهای مؤثر روی کانی‌زائی را بعد از تشکیل مورد مطالعه قرار می‌دهد. کانی‌زایی به صورت عدسی‌ها و مناطق گوسان در منطقه دیده می‌شود. علاوه بر شکل یاد شده کانی‌زائی انتشاری، رگچه‌ای و لایهای نیز روی داده است. کانی‌های سولفیدی شامل پیریت، پیروتیت، کالکوپیریت، اسفالریت، کوولیت و مارکاسیت بوده و کانی‌های اکسیدی اولیه ایلمنیت و مگنتیت می‌باشند. عمده‌ترین کانی‌های سیلیکاتی اکتینولیت، کلریت، اپیدوت، آلبیت و کوارتز هستند و کانی‌های کلریت و اکتینولیت در سنگ ایجاد شیستوزیته نموده‌اند. مطالعات بافتی نشان می‌دهند که کلیه سولفیدها مانند سیلیکاتها متحمل دگرگونی شده‌اند. وجود بافت‌هایی نظیر رشد پورفیروبلاستیک، گرانوبلاستیک، چینخوردگی لایهها و رگچه‌های سولفیدی، جهت‌یافتگی سولفیدها در جهت شیستوزیته، تبلور مجدد و رشد بلورهای فرعی وجود حاشیه‌های جوش خورده و لغزشی در پورفیروبلاستها و بافت کاتاکلاستیک همگی نشان دهنده رویداد دگرگونی دینامیکی- ناحیهای می‌باشند. بعد از دگرگونی پیشرونده فرآیندهای آبزا و دگرگونی پسرونده منطقه را تحت تأثیر قرار داده و در این مرحله رگه‌های کلریتی، اپیدوتی، کلسیتی و کوارتزی همراه با رگه‌های سولفیدی تشکیل شده‌اند. فرآیندهای اکسیداسیون و سوپرژن نیز باعث تشکیل پیریت کلوفرم چشم پرنده‌ای، تبدیل کالکوپیریت و پیروتیت به پیریت و مارکاسیت و تشکیل اکسیدهای آهن شده‌اند. بر اساس مطالعات بافتی و کانی‌شناسی، کانی‌زائی در منطقه زورآباد از نوع سولفیدی توده‌ای آتشفشانی نوع قبرسی و دگرگون شده و غنی از پیروتیت اولیه می‌باشد. دمای تشکیل کانی‌زائی براساس درصد مولی Fes در اسفالریت حدود ۲۴۰ درجه سانتی‌گراد برآورد می‌شود.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


قدرتی، زهرا، ۱۳۷۷ ، کانی زائی سولفیدی توده ای آتشفشانی در منطقه زور آباد خوی، پایان نامه کارشناسی ارشد اقتصادی، دانشگاه شهید باهنر کرمان ۲۱۱ صفحه.
Cook, N.J., Halls, C., and Boyle, A.P.,1993- Deformation and metamorphism of massive sulfide at Sulitjelma, Norway. Mineral, Mag., 57: 67-81.
Cox, S.F. 1987- Flow mechanisms in sulfide minerals. Ore Geol. Rev., 2: 133-171.
Cox, S.F., Etheridge, M.A. and Hobbs, B.E., 1981- The experimental ductile deformation of polycrystalline and single crystal pyrite. Econ. Geol., 76:2105-2117.
Craig, J.R. and Vokes, F.M., 1993- The metamorphism of pyrite and pyritic ores: an overview; Mineral. Mag., 57:3-18.
Craig, J.R. and Vokes, F.M., 1993- Post-recrystalisation mobilisation phenomena in metamorphosed stratabound sulfide ores, Mineral. Mag., 57:19-28.
Scott, S.D., 1973- Experimental calibration of the sphalerite geobarometer. Econ. Geol., 63:466-474.
Scott, S.D. and Kissin, A., 1973- Sphalerite composition in the Zn-Fe-S system below 300°.Econ. Geol., 68:475-479.
دوره 7، شماره 27-28
بهار و تابستان 1377، سال هفتم، شماره 27-28
پاییز 1377
صفحه 54-63