فصلنامه علمی علوم زمین

فصلنامه علمی علوم زمین

تکامل ماگما و شرایط فیزیکوشیمیایی مجموعه‌‌ی گرانیتوئیدی قهرود بر پایه‌ی شیمی کانی و داده‌های ترموبارومتری

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانش‌آموخته دکتری زمین‌شناسی، گروه زمین‌شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران،
2 دانشگاه پیام نور تهران، ، 19395-4697
10.22071/gsj.2026.533389.2209
چکیده
مجموعه‌ی گرانیتوئیدی قهرود در جنوب‌غرب کاشان و در بخش مرکزی کمربند ماگمایی ارومیه–دختر (UDMA) قرار دارد. این مجموعه-ی نفوذی با ترکیب عمده گرانودیوریت- تونالیت میزبان آنکلاوهای میکروگرانولار مافیک با ترکیب گابرودیوریت تا تونالیت می‌باشد. کانی‌شناسی اولیه در این سنگ‌ها شامل آمفیبول، بیوتیت،پلاژیوکلاز و پتاسیم فلدسپار است. نتایج حاصل از آنالیز شیمی‌کانی‌ نشان می‌دهد که ترکیب پلاژیوکلازها از نوع آندزین، پتاسیم فلدسپار از نوع ارتوکلاز، آمفیبول‌ها شامل هورنبلند منیزیم‌دار، و بیوتیت‌ها از نوع منیزیم‌دار می-باشند. آمفیبول‌ها نسبت بالایی ازFe³⁺/(Fe³⁺ + Fe²⁺) دارند، در حالیکه بیوتیت‌ها دارای مقادیر کم Altot و نسبت پایینی از Fe/(Fe + Mg) هستند که نشان‌دهنده‌ی شرایط نسبتاً اکسیدان در هنگام تبلور آن‌هاست. فوگاسیته اکسیژن (ƒO₂) بین12-10 تا 14-10 بار (23/1+ ΔNNO)، بر اساس بافر (نیکل–اکسید نیکل) در نمونه‌های تونالیتی و 14-10 تا 16-10 بار (34/0+ΔNNO) در گرانودیوریت و آنکلاو وابسته به آن متغیر است. نتایج ترموبارومتری بر پایه‌ی آمفیبول‌های کلسیم‌دار، فشار حداکثر 39/4 کیلوبار و دمای ۸۰۰ درجه سانتیگراد را در سنگ‌های تونالیتی و آنکلاو، و فشار 34/3 کیلوبار و دمای ۷۵۰ درجه سانتیگراد را در گرانودیوریت‌ها نشان می‌دهد، که بیانگر شروع تبلور آمفیبول در این سنگ‌ها است. بیوتیت‌های اولیه در سنگ‌های گرانیتوئیدی قهرود، در دماهای ۶۹۰ تا ۷۸۴ درجه سانتیگراد (میانگین ۷۱۲ درجه سانتیگراد) تبلور یافته‌اند.
کلیدواژه‌ها
موضوعات


مقالات آماده انتشار، اصلاح شده برای چاپ
انتشار آنلاین از 27 اردیبهشت 1405