فصلنامه علمی علوم زمین

فصلنامه علمی علوم زمین

مدل ژنتیکی و منشأ سیالات کانه ساز در کانسار مس– طلا هوره بر اساس داده‌های کانی ‌شناسی، میانباره های سیال و ایزوتوپ ‌های پایدار S–O

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 گروه علوم زمین، واحد علوم و تحقیقات ، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران ، ایران
2 Deutsches Bergbau-Museum Bochum, Germany
10.22071/gsj.2026.591047.2261
چکیده
محدوده مس طلا هوره در بخش مرکزی زون سنندج سیرجان ۴۰ کیلومتری شمال‌شرق شهرکرد، استان چهارمحال و بختیاری واقع است. کوهزایی طولانی مدت با دگرگونی چندمرحله‌ای، ساختار سنگ‌ها را دگرسان و بازسازی کرده است. سنگ‌ میزبان شامل شیل، گل‌سنگ رادیولاریتی، اسلیت، فیلیت، ماسه‌سنگ دگرگون‌شده و متاولکانیکی، سنگ‌آهک‌های با تبلورمجدد و دایک‌های میکرودیوریتی تا گرانودیوریتی هستند. کانه‌زایی با گسل‌های شمال‌غربی (شیب ۶۸ تا ۸۵ درجه به سمت جنوب غرب) مرتبط بوده و با کانی‌های هیپوژن مگنتیت، پیریت، کالکوپیریت و بورنیت و غنی‌سازی سوپرژن شامل مس طبیعی، کالکوسیت، کوولیت و کوپریت مشخص می‌شود. میانباره‌های سیال در رگه‌های کوارتزی کانه دار، سیالات NaCl–CO2–H2O با شوری ۶ تا ۹درصد وزنی NaCl و دمای همگن‌شدگی کمتر از ۲۰۰°C نشان می‌دهند با سامانه‌های طلای کوهزاد سازگاری دارند. مقادیر ایزوتوپ‌های پایدار پیریت δ34S ۳٫۳۶ تا ۵٫۰۲ و کوارتز δ18O۲۱٫۳۰ تا ۲۱٫۴۱ ‰ اندازه‌گیری شد. مقادیر محاسبه‌شده سیال کانه‌ساز نیز δ18O ۳٫۱تا ۴٫۴ و δ34S ۱٫۴تا ۳٫۱ ‰به‌دست آمد. این نتایج نشان می‌دهد سیالات مسئول کانه ‌زایی عمدتاً ماهیت دگرگونی داشته و از دگرگونی پیشرونده پروتولیت‌های رسوبی غنی از مواد آلی منشأ گرفته‌اند. همچنین فرورانش پوسته اقیانوسی نئوتتیس به زیر پوسته قاره‌ای ایران احتمالاً در تأمین بخشی از سیال یا مواد مؤثر در فرآیند کانه‌زایی مشارکت داشته است.
کلیدواژه‌ها
موضوعات


مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 11 مهر 1405