تحلیل دینامیکی شکستگی‌های شمال منطقه ترود- معلمان(ایران مرکزی، جنوب خاور دامغان)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشکده علوم‌پایه، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

2 دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال، تهران، ایران

3 پژوهشکده علوم زمین، سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور، تهران، ایران

چکیده

بر پایه مطالعات مقدماتی تا تفصیلی زمین‌شناسی، ساختاری و زمین‌ساختی منطقه شمال ترود- معلمان (ایران مرکزی) حد فاصل گسل انجیلو در شمال وگسل ترود در جنوب، عناصر زمین‌ساختی شامل­گسل‌ها، شکستگی­ها و چین‌خوردگی‌های این گستره شناسایی و ساز وکار هر یک و ارتباط آنها با پهنه برشی راستالغز چپ‌گرددو گسل اصلی نام برده شده در بالا، بررسی شد و نقشه شکستگی‌های منطقه به تصویر درآمد. افزون بر آن، در این پژوهش به بررسی سامانه جنبش در گسل‌های چالو- گندی و حافظ پرداخته شد. بر مبنای داده­های به‌دست آمده و با روش‌های نوین تحلیل لغزش گسل که در آن، موقعیت سطوح لغزش و بردار لغزشی، فاکتور شکل بیضوی تنش و زاویه اصطکاک درونی توده سنگ دخالت دارند، میدان تنش و جهت‌گیری محورهای اصلی تنش در گستره مورد مطالعه، تحلیل شد. موقعیت تنش‌های اصلی ،وپس از تعیین میزان زاویه اصطکاک درونی برای هر پهنه گسل، محاسبه شد و در نهایت، با داده‌های ترکیبی برای تمامی منطقه، جهت‌گیری تنش‌های اصلی ،و به ترتیب برابر با 104/07, 339/78, 195/10 تعیین شد. شکل بیضوی تنش نیز بر مبنای فاکتور شکل )]-) / (-(  [R= تعریف شده توسط Angelier (1975) تعیین شد. مقدار R برای همه محدوده‌ها در حدود 5/0 و نوع دگر ریختی،  ترافشارشی (Transpressional) چپ‌گرد با مؤلفه کوچک شاغولی به‌دست آمد. این نتیجه، نشان از وجود میدان تنش با سوی رو به شمال و در نتیجه حرکت رو به شمال پوسته در این پهنه از کشور دارد که با نتایج به‌دست آمده از بررسی شکستگی‌ها وگسل‌های منطقه و تعیین ساز و کار هر یک از آنها در این پهنه برشی به‌طور کامل همخوانی دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Dynamic Analysis of Fractures in North of Torud – Moalleman Area (Central Iran, East South of Damghan)

نویسندگان [English]

  • A. Keynezhad 1
  • M. Pourkermani 2
  • M. Arian 1
  • A. Saeedi 3
  • M. Lotfi 3
1 Faculty of Basic Sciences, Islamic Azad University, Research and Science Campus, Tehran, Iran
2 Islamic Azad University, North Tehran Branch, Tehran, Iran
3 Research Institute of Earth Sciences, Geological Survey of Iran, Tehran, Iran
چکیده [English]

Detailed geological and structural analysis of north of Torud-Moalleman area (Central Iran), between Anjilu fault in north and Torud fault in the south, led to tectonic elements of this limit such as fractures and relative of their mechanism with left lateral sheared zone of two main faults. This study provides a movement system of Chalu, Gandi and Hafez faults in this shear zone. On the basis of kinematics findings and using general methods of fault slip analysis (orientation of slip plane, slip vector, shape of stress ellipsoid and angle of internal friction) region stress field were calculated after determining the angle of internal friction for each one of fault limits. Then, the main stress orientation determinates for combination data that values of ،وwere 195/10, 339/78 and 104/07 respectively. The shape of stress ellipsoid was defined on the basis of shape factor, [R= (-) / (-)], (Angelier, 1975). The R-value for whole studied regions was about 0.5 and deformation type was mainly left lateral transpressional with reverse component. Such results are evident from N-NE (N195) trending  in the region and northward movement of the lithosphere. These finding are in line with field research results of fractures, faults and mechanism in this general shear zone.

کلیدواژه‌ها [English]

  • fracture
  • Dynamic analysis
  • Torud
  • Stress
  • Central Iran
  • Moalleman

کتابنگاری

بدخشان ممتاز، ق.، 1382- گزارش تهیه و تکمیل نقشه زمین‌شناسی معدنی با مقیاس 1:500 منطقه گندی، سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور

سهیلی، م. و بدخشان ممتاز، ق.،  1381- گزارش نتایج بررسی‌های اکتشافی مرحله نیمه تفصیلی در کانسارهای پلی متال -  طلای چشمه حافظ و چالو ، سازمان صنایع و معادن استان سمنان.

References

Angelier, J., 1975b- Determination of the mean principal directions of stresses for a given fault population. Tectonophysics 56, T17-T26.

Angelier, J., 1994- Fault slip analysis and paleostress reconstruction. P 53-100. In: Continental de formation Eds. M, l. Honcock, P. L., pergamon press, London.

Hoeppener, R., 1995- Tectonic in Schiefergebirge., Geol. Rdsch, 44, 26-58, Stuttgart.

Michael, A., 1984- Determination of stress from slip data: fault and folds. J. geophys. Res., B 89, 11517-11526.

Michel, G. W., 1993- Modeling fault slip data sets: A key for approximating stretching ratios. Zeitschrift der Deutschen Geologichen Gesellschaft. 144, 150-158.

Sperner, B., Ott, R. & Ratschbacher, L., 1993- Fault-strain analysis: a turbo pascal program pakage for graphical presentation and reduced stress-tensor calculation. Computers & Geosciences,(19)9, 1361-1388, Manchester.

Wallbrecher, E., Fritz, H. & Unzog, W., 1996- Estimation of the shape factor of a paleostress ellipsoid by comparison with theoretical slickenline patterns and application of an eigen value method. Tectonophysics, 255, 177-187.