زمین‌شناسی و الگوی ساختاری حوضه رسوبی انارک- تلمسی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دکترا، شرکت پسمانداری صنعت هسته‌ای ایران، سازمان انرژی اتمی ایران، تهران، ایران

2 دانشیار، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال؛ پژوهشکده علوم‌ زمین، سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور، تهران، ایران

3 استادیار، پژوهشکده چرخه سوخت هسته‌ای، سازمان انرژی اتمی ایران، تهران، ایران

4 دکترا، سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور، تهران، ایران

چکیده

وجود یک حوضه رسوبی با ستبرای زیادی از رسوبات نئوژن (سازند سرخ زیرین) در منطقه انارک- تلمسی در ایران مرکزی که پی‌سنگ آن دگرگونی‌هایی با سن پیرامون پرکامبرین است، نرخ بالای فرایندهای فرسایشی در این حوضه و از همه مهم‌تر ضرورت ایمن بودن این محدوده با توجه به کاربری آن، نیاز به شناسایی الگوی ساختاری این محدوده و تحلیل خطرپذیری آن از دیدگاه زمین‌ساخت فعال و لرزه‌زمین‌ساخت را مطرح ساخته است. در این راستا با استفاده از برداشت‌های صحرایی، بررسی تصاویر ماهواره‌ای و ارزیابی شکل‌های فرسایشی در راستای مرتفع ساختن این نیاز گام برداشته شد. با توجه به شواهدی از جمله نبود سازندهای قم و سرخ بالایی در این حوضه پالئوژن، نبود شاهدی برای وجود گسلش در آن و بی‎لرزه بودن این حوضه تا شعاع 86 کیلومتری مرکز آن طبق مطالعات لرزه زمین‎ساخت، می‌توان چنین نتیجه گرفت که در این حوضه تلفیق یک سامانه فرایش و فرسایش پلکانی حاکم بوده و این امر سبب ایجاد شکل پرتگاه مانند آن و نبود رسوبات جوان‌تر شده است. 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Geology and structural pattern of Anarak-Talmessi sedimentary basin

نویسندگان [English]

  • M Shayanfar 1
  • M Ghorashi 2
  • S.J Ahmadi 3
  • A Saeedi 4
  • A.R Shahidi 4
1 Ph. D., Iran Nuclear Waste Management Co., Atomic Energy Organization of Iran, Tehran, Iran
2 Associate Proessor, Islamic Azad University North Tehran, Branch; Research Institute for Earth Sciences, Geological Survey of Iran, Tehran, Iran
3 Assistant Professor, Nuclear Fuel Cycle Institute, Atomic Energy Organization of Iran, Tehran, Iran
4 Ph. D., Geological Survey of Iran, Tehran, Iran
چکیده [English]

The existence of a sedimentary basin with a large thickness of Neogene sediments(Lower Red Formation) in the Anarak-Talmessi region of central Iran with a basement of Precambrian metamorphic rocks, high rate of erosion processes, and more importantly its safety necessity led us to define the structural pattern and analyze its active tectonics and seimotectonics. In this regard, field observations, processing of satellite images, and investigation of eroded landforms were used. According to the lack of Qom and Upper Red Formations and faulting plus aseismic characteristics of the area up to a radial distance of 86 km, it can be concluded that a combination of a stair-step uplift-erosion system has controlled the basin, which caused its scarp shape and lack of younger sediments.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Paleogene sedimentary basin
  • Anarak-Talmesii
  • Uplift
  • Structural pattern
  • erosion rate