مطالعه اثر ساختگاه در شهرستان شهرضا با استفاده از اندازه‌گیری مایکروترمور و اندیس آسیب‌پذیری

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

کارشناسی ارشد، مؤسسه ژئوفیزیک، دانشگاه تهران، تهران، ایران

چکیده

با نگرشی بر زمین‌لرزه‌های مخرب روی داده در ایران و جهان، پتانسیل تأثیرگذاری زمین‌شناسی سطحی خاک بر جنبش نیرومند زمین و خرابی‌های ناشی از زمین‌لرزه که اصطلاحا اثرات ساختگاهی نامیده می‌شود، به‌خوبی مشخص گردیده است. مطالعه حاضر بخشی از مطالعات ریزپهنه‌بندی لرزه‌ای شهرستان شهرضا می‌باشد. در این مطالعه بیشتر به بررسی اثرات ساختگاهی با استفاده از اندازه‌گیری‌های مایکروترمور پرداخته شده است و آنالیز داده‌های مایکروترمور نیز با استفاده از روش نسبت طیفی مولفه افقی به قائم (H/V) انجام پذیرفته است. بر همین اساس، در 64 نقطه از شهر اندازه‌گیری‌های مایکروترمور با طول رکوردهای 10 تا 15 دقیقه انجام شد. در انتها نتایج به صورت نقشه‌های توزیع پریود طبیعی ساختگاه، ضریب تقویت آبرفت و اندیس آسیب‌پذیری در محیط GIS برای گستره شهر ارائه شده است. محاسبات نشان داد که پریود طبیعی در بازه 04/0 تا 38/0 متغیر می‌باشد. همچنین ضریب تقویت آبرفت از 21/1 تا 88/6 متغیر است. نتایج ارتباط نسبتا خوبی را با تغییرات مورفولوژی نشان داد. به این ترتیب که هرچه به سمت کوه‌های اطراف شهر پیش می‌رویم پریود طبیعی کاهش پیدا می‌کند و برعکس هرچه به سمت مرکز دشت پیش می‌رویم پریود طبیعی افزایش پیدا می‌کند. نتایج این مطالعه می‌تواند در کنار مطالعات تفصیلی، در برنامه ریزی‌های کلان شهری، برای گسترش شهر، برآورد ریسک لرزه‌ای و مدیریت بحران ناشی از یک زمین‌لرزه احتمالی به کار گرفته ‌شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Studying Site Effect in Shahreza City by Using Microtremor Measurement & Vulnerability Index

نویسنده [English]

  • N Norouzi
M.Sc., Institute of Geophysics, University of Tehran, Tehran, Iran
چکیده [English]

Regarding to the destructive earthquakes that happened in the world and Iran, potential influence of surface geology on strong ground motion and the damages due to the earthquakes that named as site effect is well known. This study is a section of seismic microzonation of Shahreza city. In this study we further investigated the site effect by microtremor measurement and for analysis of microtremor data; H/V (Nakamura's technique) was used. Accordingly, the microtremor measurement has been estimated for 64 sites of Shahreza city. Finally, the results are presented in different maps as natural period distribution of site, amplification factors and Vulnerability Index. The calculations revealed that the natural period is differing from 0.04 to 0.38 and the amplification factor differs from 1.21 to 6.88, too. The results showed a relatively acceptable connection with the morphology of the region. Thus, the natural period is decreased by moving toward the mountains around the city, whereas the natural period is increased by moving toward the center of plain. The results of this study as preliminary investigation can be used with detailed investigations in metropolitan planning for Expansion of City, estimation of seismic risks and crisis management due to an earthquake.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Microtremor
  • Site Effect
  • Vulnerability Index
  • seismic microzonation
  • Shahreza city