مطالعه ویژگی‌های ژئوشیمیایی سازند سروک در پهنه ایذه، منطقه زاگرس

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار، گروه زمین‎شناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

2 استاد، گروه زمین‎شناسی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

چکیده

سازند سروک از گروه بنگستان با سن آلبین پسین تا سنومانین به عنوان یکی از مهم‌ترین مخازن نفتی ایران به‎شمار می‎آید که در 5 مقطع سطح‎الارضی در پهنه ایذه شامل کوه بنگستان به عنوان مقطع نمونه با ستبرای 5/831 متر، کوه منگشت با ستبرای 426 متر، کوه پیون با ستبرای 480 متر، یال شمالی کوه میش با ستبرای 252 متر و یال جنوبی کوه میش با ستبرای 348 متر از نظر ژئوشیمی رسوبی مطالعه شده است. مطالعه مقادیر عناصر اصلی (شامل Ca و Mg)، عناصر فرعی (شامل Sr، Na، Mn و Fe) و ایزوتوپ‎های اکسیژن و کربن نشان‌دهنده تغییر ویژگی‌هایژئوشیمیایی سازند سروک در طول پهنه ایذه است. بالاتر بودن نسبت Sr/Mn و نسبت استرانسیم بهنجار شده توسط کلسیت و همچنین سنگین‎تر بودن ایزوتوپ اکسیژن در نمونه‎های کربناتی سازند سروک در یال شمالی کوه میش و برخی نمونه‎های کوه بنگستان می‎تواند نشانگر کم ‎بودن میزان انحلال و بسته‎تر بودن سیستم دیاژنزی این برش‎ها نسبت به نمونه‎های کربناتی سازند سروک در یال جنوبی کوه میش و کوه پیون باشد. تغییرات ایزوتوپ اکسیژن در برابر ایزوتوپ کربن در نهشته‎های آهکی سازند سروک در یال شمالی کوه میش و کوه بنگستان بیانگر دیاژنز در یک سیستم فریاتیک دریایی و در یال جنوبی کوه میش، کوه منگشت و کوه پیون نشان‌دهنده تأثیر دیاژنز جوی در نمونه‎های مورد مطالعه است. اختلافات ژئوشیمیایی مشاهده شده در مقاطع مورد مطالعه در پهنه ایذه را می‎توان به فعالیت دوباره ساختارهای پی‎سنگی مانند گسل هندیجان و بهرگانسر (ایذه) که باعث تغییراتی در ستبرا، نوع رخساره‎ها و شرایط دیاژنزی حاکم در منطقه شده است، نسبت داد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Geochemical Characteristics of the Sarvak Formation in Izeh Zone, Zagros Region

نویسندگان [English]

  • E Asadi Mehmandosti 1
  • M.H Adabi 2
1 Assistant Professor, Department of Geology, Faculty of Earth Sciences, Kharazmi University, Tehran, Iran
2 Professor, Department of Geology, Faculty of Earth Sciences, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran
چکیده [English]

The Sarvak Formation from the Bangestan Group, Late Albian to Cenomanian in age is an important petroleum reservoir in Iran. 5 outcrop sections in the Izeh zone, including the BangestanMountain as a type section with 831.5 m thickness, the MangashtMountain with 426 m thickness, the PayunMountain with 480 m thickness, the north flank of MishMountain with 252 m thickness and the south flank of MishMountain with 348 m thickness were studied geochemically. The major elements (Ca, Mg), trace elements (Sr, Na, Fe, Mn) and carbon and oxygen isotopes studies indicate that the geochemical characteristics of the Sarvak Formation have been changed in the Izeh zone. High amount of Sr/Mn ratio and Sr content normalized to Ca and heaviest oxygen isotope of the Sarvak Formation carbonates in the north flank of Mish Mountain and some of the Bangestan Mountain carbonate samples indicate low amount of solution and closed diagenetic system in these outcrops compare to the Sarvak Formation carbonates in the south flank of Mish and Payun Mountains. The oxygen and carbon isotopes variation illustrate marine pheriatic digenesis in the north flank of Mish and BangestanMountains and meteoric diagenesis in the south flank of Mish, Mangasht and PayunMountains. The geochemical difference, which observed in the studied sections at Izeh zone, could be related to the reactivation of deep seated structures such as the Hendijan and Bahregansar (Izeh) faults, which caused thickness, facies and diagenetic variations in these areas.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Sedimentary Geochemistry
  • Trace and Major Elements
  • Carbon and oxygen isotopes
  • Sarvak Formation