بررسی تأثیر زمین‌ریخت‌شناسی بر روی ویژگی‌های زمین‌شناسی مهندسی نهشته‌های آبرفتی شهر مشهد

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترا، دانشگاه فردوسی مشهد، گروه زمین‌شناسی، مشهد، ایران

2 استاد، دانشگاه فردوسی مشهد، گروه زمین‌شناسی، مشهد، ایران

3 دانشیار، دانشگاه فردوسی مشهد، گروه زمین‌شناسی، مشهد، ایران

چکیده

در این مطالعه زمین‌ریخت‌شناسی مهندسی محدوده شهر مشهد براساس مطالعه عکس‌های هوایی، اطلاعات 180 چاه پمپاژ آب آشامیدنی و نیز اطلاعات 1500 گمانه ژئوتکنیکی در سطح شهر مشهد مورد بررسی قرار گرفته است. براساس داده‌های یاد شده، شهر مشهد به 7 پهنه زمین‌ریخت‌شناسی شامل رخنمون سنگی، کوه‌پایه، مخروط‌افکنه رودخانه گلستان، مخروط‌افکنه رودخانه‌های جنوبی، مخروط‌افکنه رودخانه طرق، دشت هموار و آبرفت‌های جوان تقسیم شده است. بر اساس اطلاعات گمانه‌های ژئوتکنیکی ویژگی‌های زمین‌شناسی مهندسی حاکم بر هر محیط تا ژرفای 10 متری مورد بررسی قرار گرفت. نتایج این مطالعه نشان می‌دهد که بافت خاک غالب در پهنه کوهپایه‌ای و مخروط‌افکنه‌های جنوبی شنی بوده و در پهنه مخروط‌افکنه گلستان ماسه و شن غالب هستند در حالی که پهنه مخروط‌افکنه طرق و دشت هموار، خاک‌های ماسه‌ای و رسی بافت غالب را تشکیل می‌دهند. نتایج آزمون عدد نفوذ استاندارد حاکی از مقاومت بیشتر خاک‌های پهنه کوه‌پایه‌ای است. از جمله ویژگی‌های مهم تأثیر پذیر از فرایندهای زمین‌ریخت‌شناسی، نوع کانی رسی غالب می‌باشد. در این مطالعه شناسایی کانی رسی بر مبنای نمودار فعالیت انجام گرفت. در واحد کوهپایه، اسمکتیت کانی‌ رسی غالب بوده و در دشت هموار، کائولینیت غالب است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effect of Geomorphology on Engineering Geology Properties of Alluvial Deposits in Mashhad City

نویسندگان [English]

  • A Ghazi 1
  • N Hafezi Moghadas 2
  • H Sadeghi 3
  • M Ghafoori 2
  • G Lashkaripour 2
1 Ph.D. Student, Department of Geology, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran
2 Professor, Department of Geology, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran
3 Associate Professor, Department of Geology, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran
چکیده [English]

In this study, engineering geomorphology of MashhadCity is evaluated. For this purpose, aerial photos of the city, 180 drinking water wells and 1500 scattered geotechnical boreholes have been studied. Based on this information, the city divided into 6 geomorphologic units including rock outcrop, pediment, Golestan fan, Torough fan, southern fans and flat plain. Then, engineering geology properties of these units were investigated based on the geotechnical data sets. The geotechnical properties were evaluated just for the upper 10m of deposits. The results show predominant soil in the pediment and southern fans units is gravel, sandy and gravely soils are predominant in the Golestan fan unit, whereas clay and sand are predominant soils in the Torough fan and flat plain. In this study, earth evaluation was carried out based on the standard penetration test that shows the pediment unit has more resistance than other units. The clay minerals were determined based on the activity chart. Smectite and kaolinite are predominant clay minerals in the pediment and flat plain units, respectively.

کلیدواژه‌ها [English]

  • geomorphology
  • Engineering geology properties
  • Zoning
  • Clay mineral
  • Mashhad