پارامترهای چشمه زمین‌لرزه 1997 گرمخان (شمال خاوری بجنورد)، شمال خاوری ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

2 مؤسسه ژئوفیزیک، دانشگاه تهران، تهران، ‌ایران

3 دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال، تهران، ایران.

چکیده

زمین‌لرزه بجنورد در منطقه کوهستانی در استان خراسان شمالی به وقوع پیوست. زمین‌لرزه اصلی تخریب گسترده‌ای را ایجاد نمود. بررسی‌های صحرایی و توزیع پسلرزه‌ها‌،  گسلشی با راستای شمال باختری جنوب خاوری را برآورد می‌کند. توزیع پس‌لرزه‌های ثبت شده در محل، طولی حدود 50-40 کیلومتر و ژرفای 30 کیلومتر را نشان می‌دهد. فعالیت پس‌لرزه‌ها پراکنده بوده و گسلش پیچیده‌ای را نشان می‌دهد. نتیجه برگردان شکل موج نشان می‌دهد که زمین‌لرزه اصلی سازوکاری به طور عمده امتداد‌لغز و فرایندی شامل دست کم دو  گسلش دارد. تابع زمانی چشمه نشان می‌دهد که عمده انرژی آزاد شده در ده ثانیه اول بوده است. با توجه به مشاهدات صحرایی، توزیع پس‌لرزه‌ها و سازوکار زمین‌لرزه، طول  گسلش حدود 45 کیلومتر و امتداد شمال باختری - جنوب خاوری و شیب جنوب خاوری برای گسل مسبب برآورد می‌شود. سازوکار چشمه ( 178، 89 ،323)( زاویه، امتداد، شیب)  به این ترتیب است. ممان لرزه‌ای کل 1025*7/6  M0= دین- سانتی‌متر برآورد می‌شود. بیشترین جابه‌جایی حدود 50 سانتی‌متر محاسبه شده است و بزرگی گشتاوری  Mw = 6.5 است. افت  تنش متوسط حدود 25 بار و جابه‌جایی متوسط 25 سانتی‌متر برآورد می‌شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Source Parameters of the February 1997 Garmkhan Earthquake (North-East Bojnourd), Northeast Iran

نویسندگان [English]

  • M. Aminipanah 1
  • M. R. Gheitanchi 2
  • M. Ghorashi 3
1 Islamic Azad University, Science and Research Campus, Tehran, Iran
2 Institutes of Geophysics, Tehran University, Tehran, Iran
3 Islamic Azad University, North Tehran Branch, Tehran, Iran.
چکیده [English]

The Bojnourd earthquake occurred in a mountainous area in North Khorasan provinc. The mainshock produced extensive destruction. Field investigation and aftershocks distribution suggest a NW-SE trend faulting. The distribution of locally recorded aftershocks was extended to a length of about 40-50 km and a depth of about 30 km. Aftershock activity was scattered indicating a complex mode of faulting. The result of waveform inversion indicated that the mainshock followed mainly strike-slip mechanism and the source process included at least two main fault slip. The source time functions indicates that the major amount of seismic energy was released within the first 10 seconds. Considering the field observation, the distribution of aftershocks and the source mechanism, an average source dimension of about 45 km, a NW-SE strike and a SW dipping fault plane could be estimated. The mechanism for the total source is obtained as (strike, dip, rake) = (323, 89, 178). The total seismic moment was calculated to be M0= 6.7×1025 dyne cm. The calculated maximum dislocation was about 50 cm and the obtained moment magnitude was Mw = 6.5. The average stress drop was estimated to be 25 bar and the average dislocation was 25 cm.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Bojnourd Earthquake
  • Source Time Function
  • Source Mechanism
  • Source Parameters
  • Seismicity and Seismotectonics of North-East Iran
References
Ambraseys, N.N. and Melville, C.P., 1982- A History of Persian Earthquakes, CambridgeUniversity Press, 219 pp.
Aminipanah, M., Gheitanchi, M.R. & Ghorashi, M., 2008- Source Characteristics of the February 1997 Bojnourd, northeast Iran, earthquake Sequence, the 7th General Assembly of ASC, Tsukuba,Japan.
Fatehi, A., 1997- Analysis of the 4th February, 1997 Bojnourd earthquake and their aftershocks, M.Sc. Thesis, Institute of Geophysics, Tehran University,.
Gheitanchi, M.R., 2002- Source parameters of the 1998 Fandoqa earthquake in Kerman Province, south-east Iran, J.Earth & Space Sci., 28, No. 1, 1-6.
Gheitanchi, M.R., Fatehi, A. and Sadidkhoy, A., 1998- Investigations of the February 4th 1997 Bojnourd, North-East Iran, Earthquake Sequence, J.Earth & Space Sci., 24, No.1&2, 29-35.
Gheitanchi, M. R., Kikuchi, M. and Mizoue, M., 1993- Teleseismic Interpretation of the 1968 Dasht-E Bayaz, NEIran, Earthquake, Geophys. Res. Lett., 20, 245-248.
Hollingsworth, J., Jakson, J., Walker, R., Gheitanchi, M. R. and Bolorchi., M. J., 2006 - Strike-slip faulting, rotation, and along-strike elongation in the Kopeh Dagh mountains, NE Iran, Geophys. J. Int. 166, 1161-1177.
Jakson, J. and Mckenzie, D., 1948- Active tectonics of the Alpine-Himalayan Belt between western Turkey and Pakistan, Geophys. J. R. astr. Soc., 77(1), 185-264.
Jakson, J., Priestley, K., Allen, M. and Berberian, M., 2002- Active tectonics of the SoutCaspianBasin, Geophys.J. Int., 148, 214-245.
Jeffreys, H. and Bullen, K. E., 1958- Seismological tables, Office of the British Association, Burlington House, London.
Kikuchi, M. and Kanamori, H., 1991- Inversion of complex body waves-III, Bull. Soc. Am., 81, 2335-2350.
Walker, R. and Jakson, J., 2004- Active tectonics and Late Cenozonic strain distribution in central and eastern Iran, Tectonics, 23, TC5010,doi:10.1029/2003TC001529.