زیست‌چینه‌شناسی سازند گورپی بر مبنای نانوپلانکتونهای آهکی در شمال گچساران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه فردوسی مشهد، دانشکده علوم ، گروه زمین‌شناسی، ایران.

2 دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران.

3 دانشگاه بین‌المللی امام خمینی، قزوین، ایران

چکیده

با توجه به فراوانی نسبی و محدوده چینه‌شناسی کوتاه و گسترش جغرافیایی وسیع نانوفسیلهای آهکی،  این گروه از فسیلها، ابزار بسیار مناسبی برای زیر تقسیمات زیست‌چینه‌ای،  بویژه در کرتاسه پسین به‌شمار می‌‌آیند. بدین سبب و به علت نبود مطالعات دقیق فسیل‌شناسی در منطقه‌، نانوپلانکتونهای آهکی در برش سازند گورپی (شمال شهر گچساران) مورد مطالعه  قرار گرفته است. سنگ‌شناسی این  سازند شامل سنگهای رسوبی مارن و آهک رسی است.  بر مبنای مطالعات انجام شده، 23 جنس و 43 گونه نانوفسیل در برش گورپی شناسایی و عکسبرداری گردید.  باتوجه به گسترش چینه‌شناسی نانوپلانکتونهای آهکی،  بازه زمانی برش مورد مطالعه، با زونهای CC16-CC26 از زون‌بندی همخوانی دارد.  بر اساس محدوده چینه‌شناسی گونه‌های شاخص و زیست‌زونهای مشخص شده، سن سازند گورپی از سانتونین پسین  تا ماستریشتین پسین پیشنهاد می‌شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Biostratigraphy of Calcareous Nannofossils of Gurpi Formation in North Gachsaran

نویسندگان [English]

  • F. Hadavi 1
  • K. Khosrow Tehrani 2
  • S. Senemari 3
1 Department of Geology, Faculty of Science, Ferdowsi University, Mashad, Iran
2 Department of Geology, Faculty of Science, Ferdowsi University, Mashad, Iran
3 Imam Khomeyni International University, Qazvin, Iran
چکیده [English]

Nannofossils are good for biostratigraphy, since they are abundant, planktonic, rapidly evolving and largely cosmopolitan especially in the Late Cretaceous. With respect to this reality and due to the lack of any precise paleontological study, the nannofossils of Gourpi Formation were investigated in the north of Gachsaran. This formation consists of marl and clay limestone.
In this study, for the first time, 23 genera and 43 species of nannofossils were identified. Based on the obtained nannofossils, the study section is Late Santonian to Late Maastrichtian in age corresponding to CC16-CC26.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Biostratigraphy
  • Gourpi Formation
  • Calcareous Nannofossils
  • Gachsaran
  • Zagros folded zone

خسروتهرانی، خ.، 1367-  کلیاتی درباره چینه شناسی ایران و مقاطع تیپ تشکیلات .انتشارات دانشگاه تهران. شماره انتشار 1977.

خسروتهرانی، خ.،  1368- دورانهای زمین‌شناسی. انتشارات دانشگاه تهران.

درویش زاده، ع.، 1370-  زمین‌شناسی ایران.  نشر دانش امروز (وابسته به موسسه انتشارات امیرکبیر)

هادوی، ف.، 1381-  معرفی نانوفسیلهای کامپانین حوضه‌اینتریور باختری در داکوتای جنوبی (western interior ) ،  مجله علوم دانشگاه تهران،  جلد بیست و نهم 1382-  شماره (232-213).

هادوی، ف.، 1381 - نانوفسیلهای آهکی ایران ( کپه داغ، ایران مرکزی، مکران)،  سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور، 1381 شماره (83).

هادوی، ف.، 1380-  نانوفسیلهای سازند آب تلخ در باختر روستای چهچه ، بیستمین گردهمایی علوم زمین.

 

 

 

References

Arkhangelsky, A.D.,  1912- Upper Cretaceous deposits of east European Russia.Mater.Geol.Russ.,25,1-631.

Bown, P. R., 1991- Calcareous Nannofossil Biostratigraphy, Kluwer Academic Publishers, pp. 314.

Bukry, D. & Bramlette, M. N., 1970- Coccolith age determination leg 3,Deep sea Drilling project.Initial Rep.Deep sea drill. Proj.,3,589-611.

Cepek, p. & Hay, w. w., 1970- Zonation of the upper cretaceous using calcareous nannoplankton.palaobotanik, B, 3(3-4), 333-400.

Crux,J, A., 1982- upper cretaceous (cenomanian to campanian) calcareous nannofossils .In :A .R.lord(ed.),A stratigraphical index of calcareous nannofossils ,pp.81-135.British micropal.soc.

Chungkham, p. & Syed, A. Jafar, 1998- Late cretaceous integrated coccolith-Globotruncanid biostratigraphy ,northeastern India.micropaleontology,vol. 44, no.1.

Ehet, Y. & Moshkovitz, S., 1995- New nannofossil biostratigraphy for Upper Cretaceous organic-rich carbonate in Israel micropaleontology, vol. 41, no. 4, pp .321 - 341 , Text - figures 1-10,  plates 1-4, appendix 1, 1995.

Gvirtzman, G., Almogi-labin, A., Moshkovitz, S., lewy, Z., Hnigstein, A. & Reiss, Z., 1989- Upper Cretaceous high-resolution multiple stratigraphy, northern margin of the Arabian platform,central Israel. Cretaceous Research.Volume 10, Issue, June 1989, pages 107-135.Elsevier.

Gazdzicka, E., 1978- Calcareous nannoplankton from the uppermost cretaceous and paleogene deposits of the lublin upland.Acta geol. pol.28 (3), 335 - 75.

 Hay, W. W., Flogel, S. & Soding, E., 2005- Is the initiation of glaciation on Antarctica related to a change in the structure of the ocean.Global and planetary change. Volume 45, Issues 1-3 , february 2005,pages 23-33.Elsevier.

James, G. A. & Wynd, J. G., 1965- Stratigraphic nomenclature of Iranian Oil Consortium Agreement area . American Association of Petroleum Geologists Bulletin, 49 (12), pp. 2182-2245.

 Perch - Nielsen, K., 1985a- "Mesozoic Calcareous Nannofossils".: In Bolli, H. M.; Saunders, J. B.;  Perch-Nielsen, K. (Eds) Plankton Stratigraphy. CambridgeUniv. Press. 329 -426.

 Roth, P. H., 1978- Cretaceous nannoplankton biostratigraphy and oceanography of the  northwestern Atlantic Ocean. initial Reports of the DSDP, 44, 731 - 760.

 Setudehnia, A., 1972- Iran du sud-ouest.Lexique Stratigraphique International III,Fascicule 9b, Iran. Center National de la Researche Scientifique, Paris, pp. 285-376.

 Setudehnia, A., 1978- The Mesozoic sequence in south-west Iran and adjacent areas.  Journal of Petroleum Geology, 1(1), pp. 3-42.

 Sissingh, W., 1977- Biostratigraphy of cretaceous calcareous nannoplankton. Geologie en minjbouw, 56, 37-65.

Watkins, D. K., 1996- Upper Cretaceous calcareous nannofossil biostratigraphy and paleoecology of the southern ocean.In Alicia Moguilevky and Robin Whatley (eds).Microfossils and Oceanic Enviroments.university of Wales Aberystwyth-press: 355-381.

Zahiri, A. H., 1982- Maastrichtian microplankton of well Abteymur-1S. W. Iran NIOC. Expl.  Div. Tech. Note No. 226 (Unpub)