فصلنامه علمی علوم زمین

فصلنامه علمی علوم زمین

برآورد توان هیدروکربن زایی سازندهای پابده و گورپی در چاههای A و B ، با استفاده از روش ∆LogR و شبکه عصبی در یکی از میدانهای نفتی جنوب باختری ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
مهدی پاریاب
گروه مهندسی اکتشاف نفت، دانشکده مهندسی معدن، دانشکدة فنی دانشگاه تهران
10.22071/gsj.2008.58231
چکیده
      سنگهای منشأ هیدروکربن به عنوان  منبع تولید و استخراج هیدروکربن، همواره مورد توجه بوده و با آزمایشهای گوناگون، بررسی می‌شوند. در این مقاله نیز سعی شده از روشی با هزینه و زمان کمتر یکی از ویژگیهای آنها مطالعه گردد. به منظور تعیین توان هیدروکربن‌زایی سنگ منشأ هیدروکربن، در آزمایشگاه ژئوشیمی با استفاده از دستگاه Rock-Eval تعداد محدودی نمونه آزمایش شد و گازهای هیدروکربن متساعد شده از نمونه‌ها در دمایC° 350 به عنوان توان حال حاضر تولید هیدروکربن از سنگ منشأ هیدروکربن تحت واحدmgHy/gr rock و یاKgHy/Ton rock   در نظر گرفته شد. از آنجا  که این نوع برآورد توان هیدروکربن‌زایی، زمان و هزینة نسبتاً بالایی دارد و در کل میدان یا بازة سازند اعمال نمی‌شود، در روشی که در این مطالعه استفاده گردیده، با کالیبره کردن اطلاعات حاصل از نمونه‌ها که محدود به نقاط خاصی از چاهها بوده، می‌توان در نقاط دیگر فاقد اطلاعات نمونه، نیز این ویژگی را تعیین کرد. پس از مشخص نمودن اطلاعاتی همانند  S2،Tmax وTOC در آزمایشگاه به منظور برآورد توان هیدروکربن‌زایی(S2)  در دو سازند پابده و گورپی، از روش LogR ∆ و برهم‌نهی نگارهای چاه‌نگاری مقاومت- صوتی، مقاومت- چگالی و مقاومت- نوترون، مقادیر TOC در دو سازند مذکور در چاههای A  و B یکی از میدانهای نفتی در جنوب باختر ایران محاسبه گردید. سپس با تعمیم رابطه‌ای که از مقایسه اطلاعات حاصل از مغزه‌ها بین S2 و TOC در این دو چاه به دست آمد، در کل بازه سازندها مقدار S2 از این رابطه و مقادیر TOC حاصل از روش LogR ∆  محاسبه شد و توان این دو سازند در تولید هیدروکربن ارزیابی گردید. در نهایت نیز مقادیر به دست آمده در هر چاه توسط شبکه عصبی پیشخور با قابلیت آموزش برگشت‌پذیر طراحی شده توسط روش آزمون و خطا در نرم‌افزار Matlab، مورد بررسی قرار گرفته و نتایج مناسبی از شبکه به دست آمد.
کلیدواژه‌ها
سنگ منشأ
توان هیدروکربن‌زایی
کل کربن آلی
پیرولیز راک- اوال
Tmax
نگار مقاومت
نگار صوتی
نگار چگالی
نگار نوترون
شبکه عصبی پیشخور
آموزش برگشت‌پذیر
گزارش  ارزیابی زمین‌شناسی جنوب باختری زاگرس،1382 - شرکت ملی نفت ایران و گزارش شمارة126482 .
منهاج، م. ب.، 1381 - مبانی شبکه‌های عصبی. مرکز نشر دانشگاه صنعتی امیر کبیر .
 
References
Hood, A., Gutjahr, C.C.M. & Heacock, R.L., 1975- “Organic Metamorphism and the Generation of Petroleum”, The American Association Petroleum Geologist, Vol.59, and PP.986 -996.
Hunt, John M., 1996- “Petroleum Geochemistry and Geology”, New York: Freeman , 743P.
Passey, O.R., Moretti, F.U.  & Stroud, J.D., 1990- “a practical modal for organic richness from porosity and resistivity logs”, The American Association Petroleum Geologist, Vol.74, and PP.1777-1794.
Serra,O. , 1984 - “fundamentals of well-log interpretation”, Amsterdam Elsevier , 423P.
فصلنامه علمی علوم زمین
دوره 16، شماره 64
تابستان 1386
صفحه 148-157