ریزرخساره‌ها و محیط رسوبی سازند جهرم در برش سالدوران و دشت زری، شهرکرد، زاگرس مرتفع

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترا، گروه زمین‎شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

2 دانشیار، گروه زمین‎شناسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

3 استادیار، گروه زمین‎شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

4 استادیار، گروه مهندسی نفت، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد مسجد سلیمان، مسجدسلیمان، ایران

10.22071/gsj.2018.69267

چکیده

سازند جهرم متشکل از سنگ‌های آهکی ضخیم‌لایه خاکستری رنگ و توده‌ای است که عمدتاً دارای فسیل روزن‎بران هستند. در این تحقیق دو برش چینه‎شناسی سالدوران و دشت زری انتخاب شد که ضخامت آنها به ترتیب 200 و 5/176 متر است. این برش‌های چینه‎شناسی در باختر شهرکرد (زاگرس مرتفع) واقع هستند. مرز زیرین سازند جهرم در برش سالدوران با سازند پابده گسلی و مرز بالایی آن نیز توسط گسل قطع شده است و در کنار سازند گورپی قرار دارد. مرز زیرین سازند جهرم در برش دشت زری به‌طور ناپیوسته روی سازند گورپی قرار دارد و رأس آن با ناپیوستگی همشیب در زیر سازند پابده واقع است. بر اساس مشاهدات میکروسکوپی و محتویات فسیلی، 8 رخساره در چهار کمربند رخساره‌ای شناسایی شده است. این رخساره‌ها که از ناحیه جزرومدی تا ناحیه عمیق حوضه در محیط رمپ کربناته گسترش دارند؛ شامل: 1) مادستون، 2) وکستون/ پکستون رافیدیونیتا پلی مورفینا، 3) وکستون روزن‌‎بران بدون منفذ- منفذدار، 4) پکستون جلبک قرمز، 5) وکستون روزن‎‎بران منفذدار بزرگ، 6) وکستون روزن‎بران پلانکتون- جبک قرمز، 7) وکستون روزن‎‎بران بدون منفذ کوچک- پلانکتون و 8) مادستون روزن‎‎بران پلانکتون هستند. از میان 8 رخساره شناسایی شده، فقط 2 رخساره در هر دو برش مشترک نیستند که شامل: 1) وکستون روزن ‎بران منفذدار کوچک- پلانکتون و2) وکستون روزن‎‎بران پلانکتون– جلبک قرمز هستند. سن سازند جهرم بر اساس مجموعه روزن‎ بران به ائوسن پیشین و میانی نسبت داده شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Microfacies and sedimentary environment of Jahrom Formation in Saldoran and Dasht- Zari sectione, Shahr-e-Kord, high Zagros

نویسندگان [English]

  • M. Soltani Najafabadi 1
  • S. A. Babazadeh 2
  • M. Aleali 3
  • B. Asgari Pirbaluti 4
1 Ph.D. Student, Department of Geology, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran
2 Associate Professor, Department of Geology, Payame Noor University, Po.Box19305-3697,Tehran, Iran, Seyedbabaadeh@yahoo.com
3 Assistant Professor, Department of Geology, Islamic Azad University Science and Research Branch, Tehran, Iran
4 Assistant Professor, Department of Petroleum Engineering, Islamic Azad University, Masjed Soleiman Branch, Masjed Soleiman, Iran
چکیده [English]

Jahrom Formation is dominated by gray thick bedded limestones that mainly consist foraminifera. Two stratigraphic sections, (Saldoran and Dasht-Zari) were selected for this research and the thickness of this formation is reached to 176.5 and 200 m respectively. These sections are located in west of Shahr-e- Kord,(High Zagros). In both sections, the Jahrom Formation unconformably overlies the upper part of the Gurpi Formation and conformably underlies the Pabdeh Formation. Based on microscope observations and fossil contents, eight microfacies are determined in four facies belts, that extend from tidal flat to deep open marine on a ramp environment. These facies contain:1)Mudstone. 2)Rhaphydionina polymorphina wackestone. 3)Hyaline-porcelanouse faraminifera wackstone. 4)Red algae packstone. 5)Lare hyaline foraminifera wackestone 6)Red algae planktonic foraminifera wackestone. 7) Planktonic-small hyaline foraminifera wackestone.8)Planktonic mudstone. Among these, only the two facies, Planktonic-small hyaline foraminifera wackestone and Red algae-planktonic foraminifera are not common between the two sections. Based on the foraminifera, an age of Early –Middle Eocene is quoted to the formation at this section.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Microfacies
  • Jahrom Formation
  • Shahrkord
  • Carbonate ramp

کتابنگاری

حاجی‌محمدحسینی‌نژاد، م.، 1383- چینه‌نگاری زیستی، رخساره‌های میکروسکپی سازندهای جهرم و آسماری در منطقه فارسان (شهرکرد)، پایان‎نامه کارشناسی ارشد، 120 ص

رحیم‎پور، ر.، 1390- مطالعه میکروبیواستراتیگرافی، میکروفاسیس و چینه‌نگاری سکانسی سازند جهرم در شمال غرب شیراز (استان فارس)، پایان‎نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه آزاد شیراز، 243 ص.

یوسفی‎زاده باغستانی، ن.، 1393- بیواستراتیگرافی و پالئوژئوگرافی سازند جهرم را در برش دشت زری شهرکرد واقع درغرب شهرکرد (استان چهارمحال و بختیاری)، پایان‎نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه پیام نور قشم،150ص.

 

References

Babazadeh, S. A. and Alavi, M., 2013- Paleonvironmental model for Early Eocene larger benthic foraminiferal  deposits from south Birjand region,east Iran .Revnue de Paleobiologie ,Geneve, V. 32, no. 1, p. 223-233.

Babazadeh, S. A. and Pazooki, Sh., 2015- Microfacies analysis and depositional environment of Jahrom Formation from Do Kuhak region in Fars area,South Iran. Disaster Advances, V. 8, no. 3,p. 21-28.

Babazadeh, S. A., 2010- Benthic foraminifera, microfacies analysis and paleoenvironmental interpretations of Early Eocene shallow water carbonates from Sahlabad province,eastern Iran. Revue de Paleobiologie, Geneve, V. 29, no. 2, p. 305- 317.

Bevington-Penney, S. J. and Racey, A., 2004- Ecology of extanr nummulitids and other larger benthic foraminifera: applications in paleo environmental analysis Earth Science Reviews, V. 67, p. 219-265.

Buxton, M. W. N. and Pedley, H. M., 1989- A standardized model for Tethyan Tertiary carbonate  ramps. Journal of the Geological Society, London, V. 146, p. 746-748.

Cosovic, V., Drobne, K. and Moro, A., 2004- Paleoenvironmental model for Eocene foraminifera limestones of the Adriatic carbonate platform(Istrian Peninsula).Facies, V. 50, p. 61-75.

Dunham, R. J., 1962- Classification of carbonate rocks according to their depositional texture, in :W. E. Ham, (Editor), Classification of carbonate rocks, AAPG, Memoir I, p. 108-121.

Embry, A. F. and Klovan, E. J., 1971- Absolute water depth limits of the late devonian paleoecological zones Geologische Rundschau, V. 61, p. 672–686.

Flugel, E., 2004 – Microfacies of carbonate Rocks:Analysis ,Interpretation  and Application,Springer,Berlin.

Garirrison, R. E. and Fischer, A. G., 1969- Deep-water limestones and radiolarites of the Alpine Jurassic: In G M. Frideman(Editor), Depositional Environments in Carbonate Rocks. Soc. Econ. Paleont.Mineral.,Spec ,V. 14, p. 25-56.

Geel, T., 2000- Recognition of stratigraphic sequence in carbonate platform and slope deposits: empirical models base on microfacies analyses of palaeogene deposits in southeastern Spain. Palaeogeography, Palaeoclimatology, V. 155, p. 211-238.

Hallock, P., 1983- Larger foraminifera as depth indicators in carbonat depositional environments. American Association of petroleum Geologists Bulletion, V. 167, p. 477-478.

Hottinger, L., 1983- Processes determining the distribution of larger foraminifera in space and time.Utrecht. Micropale. ontology Bulletin,V. 30, p. 239-253.

Hottinger, L., 1997- Shalow benthic foraminiferal assemblages as signals for depth of their deposition and their limitations. Bulleint de la Societ Geologique de france, V. 168, p. 491-505.

James, G. A. and Wynd, J. G., 1965- Stratigraphic nomenclature of Iranian oil consortium, agreement area:AAPG Bulletin, V. 49, p. 2182-2245.

Murray, J. W., 1991- Ecology and palaeoecology of benthic foraminifera: Longman Scientific and Technical, Harlo Buxton, M. W. N., Pedley, H. M , 1989. short paper: astandardised mdel for Tethyan Tertiary carbonate  ramps. Jornal of the Geological society (London) V. 146, p. 746-748.

Racey, A., 2001- A review of Eocene numnmulites accumulation:structure, foramation and reservoir potential. Journal of petroleum geology, V. 24, p. 79-100.

Reiss, D., 2001- Untersuchungen zur Morphologie des Nirgal Vallis, Mars, Master’s thesis, 94 pp., Georg-August-Univ. Go ttingen, Go ttingen, Germany.

Romero, J. E., Caus, J. E. and Rosell, J., 2004- Ecology of extant nummulitids and other larger bentic foraminifera: applications in Palaeoenvironmental analysis.Earth- Science Reviews, V. 67, p. 219-265 .

Taheri, A. V., Vaziri-Moghaddam, H. and Seyrafian, A., 2008- Relationships between Foraminiferal 549 Assemblages and Depositional Sequences in Jahrum Fo rmation, Ardal Area (Zagros Basin, 550 Sw Iran): Historical. Biology ,V. 20, p. 191-201.

Vanderzwaan, G. J., 1999- foraminiferal distribution, pt.1, Ecology of foraminifera, northwest Gulf of Mexico Geol. Soc. Am. Mem, V.46, p1-88.

Wilson, J. L., 1975- Carbonate facies in geologic in history. Springer, Berlin,Heidelberg, New York, p 471.