مقاله پژوهشی
4. تحلیل تنش دیرینه در سنگ‌های آذرین و رسوبی شمال قزوین در بازه زمانی ائوسن

نیر بایسته هستی؛ عبدالله سعیدی؛ علیرضا شهیدی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 3-12

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43322

چکیده
  به منظور ارزیابی و تحلیل تنش دیرینه در منطقه مورد مطالعه، سطوح برشی دارای خش‌لغزش و صفحات گسلی اندازه‌گیری‌و تنسور تنش و تغییرات جهت تنش در واحدهای سنگی محاسبه شده است. برای این منظور 186 صفحه گسلی و خش‌لغزش‌های مربوط به آنها در 12 ایستگاه بررسی شد و پس از اندازه‌گیری آنها، تغییرات تنش از ائوسن و کمی پس از آن  به‌کمک روش وارونه ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
5. بررسی عملکرد الگوریتم M8 در پیش‌بینی زلزله‌های بزرگ باختر فلات ایران

مسعود مجرب؛ حسین معماریان؛ مهدی زارع؛ ولادیمیر کوسوبوکوو

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 13-20

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43324

چکیده
  زلزله مورخ 23/10/2011 ترکیه در نزدیکی شهر وان با حدود 600 کشته، باعث خسارات زیادی در شهر‌‌‌های ارجیش، وان، مرادیه و چالدران شد. مطالعه زلزله‌های دستگاهی سده بیستم و تاریخی منطقه نشان داد که منطقه خاور صفحه آناتولی و شمال باختر فلات ایران لرزه‌خیز بوده و مهم‌ترین زلزله اخیر منطقه در سال 24 نوامبر 1976 و در چالدران رخ داده است. در این مقاله ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
6. بررسی شاخص‌های کمی زمین‌ساخت فعال و تعیین سطح فعالیت نسبی زمین‌ساختی حوضه مردق‌چای‌ ملکان در جنوب آتشفشان سهند، شمال باختر ایران

مهرداد سرهنگی؛ علی سلگی؛ علی سربـی؛ بهزاد فیاضی سرقین؛ شکور سلطانی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 21-28

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43325

چکیده
  در این پژوهش به ‌بررسی زمین‌ساخت فعال نسبی حوضه مردق‌چای بر پایه شاخص‌های زمین‌ریختی به ‌وسیله نرم‌افزار  Global Mapper پرداخته شده است.  شاخص‌‌های محاسبه شده عبارتند از شاخص طول- شیب رودخانه(SL)، انتگرال فرازسنجی (Hi)، نسبت عرض کف دره به ارتفاع آن (Vf)، شکل حوضه زهکشی (Bs)   و پیچ‌و‌خم پیشانی کوه (Smf)، نبود تقارن حوضه زهکشی  (Af)و ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
7. مروری بر امکان‎سنجی استفاده از خردلرزه‎ها برای شناسایی و مطالعه مخازن هیدروکربنی

هادی گریوانی؛ ناصر حافظی‎مقدس؛ ابراهیم حق‎شناس؛ ایرج عبدالهی‎فرد

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 29-40

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43327

چکیده
  مطالعات زمین شناسی و ژئوفیزیکی برای شناسایی و اکتشاف منابع هیدروکربنی زیرزمینی هزینه‌های زیادی در پی داشته و علاوه بر این با عدم قطعیت هایی نیز همراهند. از این رو محققین درگیر در این صنعت تلاش دارند با بهبود روشهای موجود و یافتن روشهای نوین، هزینه‌ و عدم‌قطعیت اکتشافات هیدروکربنی را کاهش و سرعت و سهولت آنرا افزایش دهند. در این راستا ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
8. بررسی نو‌زمین‌ساخت پهنه گسلی مشا- شمال تهران برپایه ویژگی‌های ریخت‌زمین‌ساختی، البرز مرکزی، شمال ایران

نوشین بقاء؛ منوچهر قرشی؛ مهران آرین؛ محسن پورکرمانی؛ علی سلگی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 41-52

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43329

چکیده
  گسترش ساختاری تحت تأثیر فعالیت‌های زمین‌ساخت جنبا به‌ دگرشکلی عارضه‌های زمین‌ریختی می‌انجامد. پهنه گسلی مشا- شمال تهران در لبه جنوبی البرز مرکزی شامل ساختارهای زمین‌ساختی شاخصی است. در این راستا مطالعه بر روی نشانه‌های ریخت‌زمین‌ساختی، روش مناسبی در ارزیابی فعالیت‌های زمین‌ساخت نسبی ناحیه است. در این پژوهش 6 شاخص ریخت‌سنجی ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
9. تعیین رودشکن‌های رودخانه‌های استان خوزستان بر پایه مدل رقومی- ارتفاعی ناحیه

رضوان خاوری

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 53-62

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43330

چکیده
  شاخص طول- شیب آبراهه‌ای رودخانه‌های سنگ‌بستری استان خوزستان با استفاده از GIS و مدل رقومی- ارتفاعی 50 متری محاسبه شد، تا توزیع و پراکندگی رودشکن‌ها در ناحیه بررسی شود. بر پایه طول‌های اندازه‌گیری شاخص شیب برای 474 رودخانه با طول بیش از 10 کیلومتر در ناحیه، شیب‌ها به دو نوع اصلی محلی و ناحیه‌ای تقسیم شدند. سپس نرخ تغییر شیب محلی به ناحیه‌ای، ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
10. بررسی گوناگونی کرنش برشی در راستای پهنه‌ گسلی کوچ برپایه ویژگی برگوارگی‌ها

فرزانه پورغیاثیان؛ ابراهیم غلامی؛ محمد‌مهدی خطیب

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 63-68

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43352

چکیده
  در این پژوهش برپایه زاویه میان برگوارگی‌ها با لبه پهنه گسلی، مقدار کرنش برشی shear strain)) برای پهنه  گسلی کوچ تعیین شد. پهنه گسلی کوچ  با راستای شمالی- جنوبی در شمال خاوری بیرجند و در بخش شمال باختری پهنه‌ ساختاری سیستان قرار دارد. در درون پهنه‌ گسلی کوچ  برپایه برگوار‌گی‌های موجود که بیشتر از نوع رخ شکستگی هستند مقدار کرنش برشی ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
11. سن‌یابی لرزه‌خیزی گسل اهواز و جابه‌جایی مسیر رودخانه کارون با استفاده از ترمولومینسانس و مطالعات ژئوتکنیک و شناسایی گسل‌های نوشناخته در پروژه قطار شهری اهواز

بهمن اسمعیلی؛ محمود الماسیان؛ بهرام آقا ابراهیمی سامانی؛ علی امیری سامانی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 69-79

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43353

چکیده
  شهر اهواز، مرکز استان خوزستان در جنوب باختر ایران قرار گرفته است. عناصر اصلی زمین‌شناسی در این شهر عبارتند از: گسل اهواز، طاقدیس اهواز، سازندآغاجاری و رسوبات آبرفتی و بادرفتی جوان. ساخت پروژه قطار شهری اهواز در سال 1385 شروع شد. گسل اهواز از میانه شهر عبور کرده و آن را از دید ژرفای سنگ بستر به دو بخش شمال- شمال خاوری (فرادیواره) و جنوب- ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
12. بررسی ریزساختاری پنجره فرسایشی آق‌دربند با بهره‌جویی از ویژگی‌های دگرریختی کانی ‌کلسیت

مهدی رمضانی؛ محمدرضا قاسمی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 79-87

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43381

چکیده
  بی‌شک پنجره فرسایشی آق‌دربند که در شمال خاور ایران و جنوب خاور مشهد واقع شده است یکی از بهترین مکان‌ها برای مطالعه رخداد ایوسیمرین در ایران است. رخداد یادشده در زمان تریاس پسین تا ژوراسیک میانی حاصل بسته شدن کامل اقیانوس تتیس‌کهن و برخورد ایران و توران بوده است. در این پژوهش تلاش شده است با مطالعه ریز‌ساختاری واحدهای کربناتی رخنمون‌یافته ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
13. تعیین شرایط دگرشکلی پهنه گسل مشا با استفاده از دادههای ریزساختاری و میانبارهای سیال

محسن احتشامی معین‌آبادی؛ علی یساقی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 87-97

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43382

چکیده
  با مطالعه ریزساختار و ترمومتری میانبارهای سیال در رگه‌های کلسیتی از پهنه گسل مشا شرایط دگرشکلی این پهنه گسلی به‌ویژه طی میوسن میانی -  پایانی بررسی شده است. بر پایه  دگرشکلی درون بلوری دانه‌های کوارتز، ماکل مکانیکی کلسیت و اطلاعات حاصل از ترمومتری میانبارهای سیال اولیه در رگه‌های کلسیتی موجود در پهنه گسل مشا، بیشینه دمای دگرریختی ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
14. مدل‌سازی با زنجیره مارکوف، مطالعه موردی: رخساره‌های سنگی یکی از مخازن نفتی جنوب‌

هانیه نیکوگفتار؛ عباس بحرودی؛ بهزاد تخم‌چی؛ غلامحسین نوروزی؛ بهزاد مهرگینی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 97-103

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43383

چکیده
   شناسایی و تفسیر ناهمگنی‌های زیرسطحی به‌ویژه رخساره‌های سنگی، همواره نقشی اساسی در ارزیابی و مدیریت منابع هیدروکربوری دارد. روش‌های گوناگونی برای مدل‌سازی ویژگی‌های گسسته مخازن هیدروکربوری،  مانند رخساره‌های سنگی، ارائه شده‌اند که در بیشتر موارد به مدل‌سازی درون چاهی پرداخته‌ و در مدل‌سازی دو یا سه بعدی در فضای میان‌چاه‌ها ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
15. جنبش‌شناختی ساختارهای گسلی در منطقۀ اقلید، حاشیه زاگرس بلند

رامین ارفع نیا

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 103-114

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43384

چکیده
  منطقۀ مورد مطالعه در خاور شهرستان اقلید، حد فاصل شمال خاور گسل آباده و جنوب باختر گسل اصلی زاگرس واقع شده است و شامل سنگ‌های به شدت دگرشکل شده‌ای است که آشکارا در یک منطقۀ خردشدۀ زمین‌ساختی جای گرفته است. بررسی‌های حرکتی انجام شده در این منطقه برای تعیین جهت تنش‌های دیرین و تعیین تاریخ تغییرشکل صورت پذیرفته است. بر این اساس ویژگی‌های ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
16. تغییرات تنش تکتونیکی در زاگرس با استفاده از وارون‌سازی سازوکار کانونی زمین‌لرزه‌ها

شاهرخ پوربیرانوند؛ محمد تاتار

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 115-122

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43385

چکیده
  اطلاع از تغییرات تنش در منطقه زاگرس، واقع در جنوب باختری ایران برای مطالعه دگرشکلی ناشی از برخورد مایل بین صفحات اوراسیا و عربستان و برای درک زمین‌ساخت پیچیده حاکم بر منطقه لازم است. در این مطالعه، سازوکارهای کانونی زمین‌لرزه‌ها برای به‌دست آوردن حالت تنش در 12 گروه از داده‌ها شامل رویدادهای دورلرزه‌ای و محلی در منطقه زاگرس مورد ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
17. ارزیابی توان حرکتی گسل مشا (در گستره باختر فیروزکوه تا شهرستانک)

ساره بحیرایی؛ مهران آرین؛ منوچهر قرشی؛ علی سلگی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 123-126

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43387

چکیده
  گسل مشا مهم‌ترین ساختار گسلی در جنوب البرز مرکزی است. با توجه به فعال بودن این گسل و تأیید شواهد ریخت‌شناختی و زمین‎لرزه‎های بزرگ تاریخی رخ داده بر اثر فعالیت آن و همچنین نزدیکی به کلان شهر تهران، مطالعه آن اهمیت بالایی دارد. بنابراین به عنوان یک متغیر، ارزیابی توان  لرزه‌ای گسل مشا ما را در مطالعه لرزه‌زایی منطقه کمک می‌کند. ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
18. بررسی ویژگی پیش‌نشانگری ابعاد فرکتالی پیش از زمین‌لرزه بلده- کجور، البرز مرکزی

مریم سادات میرعابدینی؛ مریم آق‌آتابای

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 127-132

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43389

چکیده
  در این پژوهش برای بررسی الگوی لرزه‌خیزی و ویژگی پیش‌نشانگری ابعاد فرکتالی، توزیع مکانی و تغییرات زمانی بعد همبستگی مراکز سطحی (De) و زمانی زمین‌لرزه‌ها (Dt) پیش از زمین‎لرزه بلده-کجور مورد مطالعه قرار گرفت. این زمین‌لرزه که یکی از بزرگ‌ترین زمین‌لرزه‌های صد سال اخیر نزدیک به تهران به شمار می‌رود، با 2/6 = Mb (ISC) در خرداد ماه 1383 در ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
19. بررسی لرزه‌زمین‌ساخت خاور حوضه کاسپین جنوبی به کمک سازوکار زمین‌لرزه‌ها و بررسی‌های زمین‌ریخت شناختی

مجید نعمتی؛ جیمز هالینگزورث؛ محمد‌رضا قاسمی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 133-140

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43393

چکیده
  این پژوهش درباره لرزه‌زمین‌ساخت بخش شمالی البرز خاوری و جنوب خاوری دریای کاسپین است. این گستره پاره خاوری گسل کاسپین و دشت جنبای شمال آن‌ را در بر می‌گیرد. برای بررسی لرزه‌زمین‌ساخت گستره یادشده، داده‌های لرزه‌ای خردلرزه‌ها و به‌ویژه زمین‌لرزه‌های با بزرگای (ML) بیشتر از 5/4 از شبکه محلی سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی کشور ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
20. اهمیت انتخاب مشخصه در کاربرد هوش مصنوعی در برآورد ژرفای تاقدیس توسط داد‌ه‌های گرانی

محمداحسان حکمتیان؛ وحید ابراهیم‌زاده اردستانی؛ محمدعلی ریاحی؛ ایوب معمار کوچه‌باغ؛ جلال امینی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 141-148

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43394

چکیده
  استفاده از هوش مصنوعی یا شناسایی الگو (Pattern Recognition (PR)) در تفسیر داده‌های ژئوفیزیکی و یا دیگر علوم زمین چند سالی است که به‌ویژه با ورود شبکه عصبی در این عرصه مطرح شده است. در روش شبکه عصبی  و دیگر روش‎های شناسایی الگو و از جمله در روش رده‌بندی کننده بردار حمایت‌شده (Support Vector Classifier (SVC)) که در این پژوهش از آن استفاده شده است، با استفاده ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
21. تحلیل هندسی چین‌خوردگی مرتبط با گسلش، مطالعه موردی: تاقدیس کاسه‌ماست، جنوب منطقه لرستان

حسین حاجی‌علی‌بیگی؛ سید احمد علوی؛ جمشید افتخار نژاد؛ محمد مختاری؛ محمد حسین آدابی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 149-164

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43395

چکیده
  تاقدیس کاسه‌ماست از جمله تاقدیس‌های کوچک مقیاس جنوب منطقه لرستان است که در کمربند چین‌خورده-رانده زاگرس واقع شده است. این تاقدیس در حاشیه گسل جبهه کوهستانی قرار دارد. گسل جبهه کوهستانی به عنوان یک جبهه توپوگرافیک شناخته شده و کمربند چین‌خورده-رانده زاگرس را به چندین منطقه شامل ایذه، فارس، لرستان و فروافتادگی دزفول تقسیم می‌کند. ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
22. تحلیل هندسی- جنبشی چین‌خوردگی‌های منطقه چلونک (شمال ‌باختری بیرجند)

یعقوب جلیلی شاه‌منصوری؛ محمدمهدی خطیب؛ ابراهیم غلامی؛ محمدرضا قاسمی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 163-174

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43396

چکیده
  در منطقه چلونک در شمال باختری ‌بیرجند در منتهی‎الیه ایالت ساختاری سیستان، واحدهای رسوبی- آذرآواری چین‌خورده به سن ائوسن میانی تا بالایی با اثرهای محوری متفاوت در بین گسل‌های چاهک- موسویه و محمدیه- حصارسنگی قرار دارند. این چین‌ها دارای ویژگی آشکاری چون پراکندگی اثر محوری با روندهای چیره NE-SW ، NW-SE و N-S هستند. تحلیل هندسی- جنبشی چین‌های ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
23. حریم ساخت‌و‌ساز روی گسل‎های شیب‌لغز؛ مطالعه موردی گسل پیشوا در جنوب تهران

دی‌ناز ایران‌بدی؛ مهدی زارع

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 175-180

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43397

چکیده
  جنوب تهران در مجاورت گسل‌های فعال پیشوا، کهریزک و ایوانکی قراردارد که در صورت فعال شدن این سه شکستگی و رخداد زمین‌لرزه حاصل از آن و به سطح رسیدن گسیختگی منجر به خسارات جانی و مالی فراوان می‌شود. بنابراین بررسی نوع سازه مناسب و حفظ حریم ساخت در مجاورت این سه گسستگی در دو سوی فرادیواره و فرودیواره الزامی است. در این راستا IBC (International ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
24. توزیع دگرریختی در پاسخ به برخورد ترافشارش مایل صفحه عربی با بلوک البرز باختری- آذربایجان، در زون برشی خوی

حسن حاجی حسینلو؛ علی سلگی؛ محمد محجل؛ محسن پورکرمانی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 181-196

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43398

چکیده
  زون برشی شمال خوی (KSZ) در 130 کیلومتری شمال شهر ارومیه و 650 کیلومتری باختر تهران قرار گرفته است. بررسی ساختاری و ریزساختاری زون برشی شمال خوی مشخص ساخت این زون برشی شکل‌پذیر که شامل سنگ‌های دگرگون با سنگ‌های اولیه گوناگون است با فابریک غالب در راستای شمال باختر- جنوب خاور دگرریخت شده است. برگوارگی‌ میلونیتی در این زون برشی دارای راستای ...  بیشتر

25. اثر پهنه گسلی مورب‌لغز کپه‌داغ شمالی بر آرایش پلکانی کوهان‌های تاقدیس نادر در کمربند چین‌خورده- رانده کپه‌داغ

بهزاد دریکوند؛ علی یساقی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 197-208

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43401

چکیده
  تحلیل سبک چین‌خوردگی تاقدیس‌ها از اولین مطالعات ساختار مخازن هیدروکربوری تاقدیسی است. تاقدیس نادر در باختر زیرپهنه خاوری کپه‌داغ و بر روی فرادیواره گسل معکوس کپه‌داغ شمالی در شمال‌خاور شهر کلات نادری قرار دارد. تحلیل ساختاری این تاقدیس بر اساس داده‌های برداشت شده از هشت پیمایش ساختاری عمود بر روند اثرسطح محوری آن انجام شده است. ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
26. مطالعه میدان تغییر شکل بعد‌لرزه‌ای زمین‌لرزه 1382 بم با استفاده از تکنیک پراکنش کننده-های دائمی

سمانه شکرزاده؛ بهزاد وثوقی؛ معصومه آمیغ‌پی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 209-216

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43414

چکیده
  در این مقاله با استفاده از تداخل سنجی راداری، میدان تغییر شکل ناشی از حرکات بعد‌لرزه‌ای بم در بازه زمانی 2004 تا 2010 به دست آمده است. بدین منظور از تکنیک پراکنش کننده‌های دائمی برای تولید سری زمانی جابه‌جایی‌ها استفاده شده است. این تکنیک در مواردی که نرخ جابه‌جایی در منطقه کم بوده و پیکسل‌ها دچار عدم همبستگی زمانی می‌شوند مفید است. ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
27. بررسی ساختاری گنبد نمکی خواجه در شمال خاور تبریز با هدف ارزیابی امکان‌پذیری ذخیره‌سازی گازو مدل‌سازی تحلیلی دیاپیریسم

بهزاد زمانی ق.؛ محمد جلیل پور؛ محسن مؤید؛ محمد فریدی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 217-226

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43416

چکیده
  در این تحقیق گنبد نمکی خواجه در استان آذربایجان شرقی از دیدگاه ساختاری بررسی شده و سپس امکان ذخیره‌سازی گاز در این گنبد مورد ارزیابی قرار گرفته است. در اثر صعود این گنبد نمکی ساختارهای بسیار متنوعی همچون گسل‌های معکوس حاشیه‌ای، گسل‌های نرمال شعاعی، چین‌ها و کارست توسعه یافته‌اند. در بخش‌ شمالی گسل تبریز زنجیره‌ای از ساختارهای ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
28. بررسی شواهد ریخت‌زمین‌ساختی و گسلش جوان در گستره شهر جدید هشتگرد، شمال باختر تهران

سعیده علیمردان؛ شهریار سلیمانی آزاد؛ منوچهر قرشی؛ محمدرضا قاسمی؛ بهنام اویسی؛ احمد حاتمی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 227-234

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43417

چکیده
  به دلیل رشد جمعیت شهر‌نشین کشور در چند دهه اخیر و لزوم تمرکززدایی از شهرهای دارای امکانات محدود و نیز افزایش حاشیه‌نشینی در اطراف کلان‌شهرها تدوین یک طرح نوین برای ایجاد شهرهای جدید در اطراف این‌گونه شهرها مورد توجه قرار گرفته است. یکی از مهم‌ترین معیارها برای ایجاد این گونه مراکز جمعیتی جدید را می‌توان بررسی توان لرزه‌خیزی آن‌ها ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
29. بررسی دگرریختی جوان در گستره زاگرس باختری، نگاهی بر نقش واحدهای کم‌قوام سطوح بالایی در کنترل سازوکار خروج هسته ناودیس

آرمین صالحپور؛ بهنام اویسی؛ محمدرضا قاسمی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 235-244

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43419

چکیده
  در کمربندهای چین و راندگی که به صورت نازک‌پوست دگرریخت می‌شوند، چگونگی دگرشکلی نه تنها ارتباط تنگاتنگی با مقاومت در برابر لغزش در امتداد یک سطح فراکنشی زیرین دارد، بلکه به وجود سطوح فراکنشی یا واحدهای کم‌قوام درگوه هم بستگی دارد. در کمربند چین و راندگی زاگرس، طبقات فراکنشی و شکل‌پذیر شناخته شده مانند سازند گچساران (در سطح های بالایی) ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
30. الگوی توزیع زمانی زمین‌لرزه‌های جنوب خاور زاگرس

مریم آق‌اتابای

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 245-254

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43420

چکیده
  در این مقاله، ویژگی‌های توزیع زمانی زمین‌لرزه‌های جنوب‌خاور زاگرس با استفاده از روش‌های چند‌فرکتالی مطالعه شد.  برای تشریح ویژگی‌های چند‌فرکتالی زمان رویداد زمین‌لرزه‌ها، ابعاد همبستگی عمومی (Dq) و طیف تکینیf(αq)  برای زمین‌لرزه‌های برابر و بزرگ‌تر از بزرگی کمال (Mc=4.5) محاسبه شد. به منظور بررسی تغییرات مکانی الگوی لرزه‌خیزی، ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
31. مدل‌سازی فروکاهی افراز‌گسله زمین‌لرزه سال 1309 خورشیدی سلماس، شمال باختر ایران

نیره صبور؛ محمدرضا قاسمی؛ معصومه اسکندری؛ علی نظری فهندری؛ بهنام اویسی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 255-262

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43421

چکیده
  افراز‌هایی (scarp) که به دنبال زمین‌لرزه‌ها بر روی زمین ایجاد می‌شوند، با گذشت زمان و با تأثیر عوامل فرسایش، فروکاهیده می‌شوند (degrade) و شکل تیز (sharp) اولیه آنها تعدیل می‌شود. این فرایند با نرخ (rate) مشخصی صورت می‌گیرد که با معادله انتشار (diffusion equation) قابل محاسبه است. نرخ فروکاهی، تابع شکل اولیه افراز و ضریب فروکاهی است که ضریب معادله انتشار ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
32. بررسی تحلیلی زمان احتمال رخداد زمین‌لرزه درگستره تهران: مروری بر پژوهش‌های پارینه‌لرزه‌شناسی

حمید نظری

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 263-273

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43424

چکیده
  تاکنون پژوهش‌های بسیاری با هدف به نقشه کشیدن سامانه‌های گسلی فعال پیرامون تهران  با رویکرد برآورد خطر زمین‌لرزه احتمالی در آینده این کلان شهر  به انجام رسیده است. اگرچه با‌توجه به نبود شناخت کافی از ژرفا و ماهیت لایه لرزه‌زا و همین طور فراهم نبودن داده‌های عددی از نرخ دگرشکلی پوسته، پیشینه و ویژگی‌های لرزه‌ای سرچشمه‌های ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
33. تحلیل عناصر ساختاری کوه کمر حاجی، شمال باختر بیرجند

احمد رشیدی؛ محمد مهدی خطیب؛ محمودرضا هیهات؛ سید مرتضی موسوی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 273-288

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43425

چکیده
  در منطقه کوه کمرحاجی در شمال باختر بیرجند، عناصر ساختاری مانند ساخت دوپشته(Duplex)، ساخت بالارانده(Pop-Up)، ساخت پهنه سه‌گوش(Triangle Zone)، ساخت گلواره (Flower structure) ، چین و... وجود دارند. دوپشته‌های منطقه، به موازات سیستم گسل شکرآب، روند خاوری ـ باختری دارند. گسل شکرآب یک گسل معکوس با مؤلفه چپ‌گرد است که در جنوب منطقه مطالعاتی قرار دارد و جزو یکی ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
34. خرد‌لرزه‌خیزی و لرزه‌زمین‌ساخت ناحیه گرمسار

محمد تاتار؛ سید مالک مومنی؛ فرزام یمینی‌فرد

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 289-298

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43426

چکیده
  پیچ‌خوردگیVشکل رشته‌کوه‌های البرز در جنوبی‌ترین نقطه خود به شهر گرمسار در 100 کیلومتری جنوب خاور تهران می‌رسد. با نصب و راه‌اندازی شبکه لرزه‌نگاری محلی موقت، و ثبت خرد‌زمین‌لرزه‌های ناحیه گرمسار با کیفیت و دقت بالا، و استفاده از زمین‌لرزه‌های محلی ثبت شده در شبکه لرزه‌نگاری کشوری وابسته به مؤسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران (IRSC) ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
35. دگرریختی ستبرپوست و نازک پوست در گستره ماه‌نشان، زنجان، شمال باختر ایران

اصغر احمدی ترکمانی؛ محمدرضا قاسمی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 299-306

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43427

چکیده
  این پژوهش با کمک داده‌های صحرایی دقیق به تهیه یک بُرش ساختاری ترازمند برای گستره ماه‌نشان پرداخته است تا گسترش ساختارهای اصلی آن را مورد کاوش قرار دهد. بررسی‌های ساختاری ما آشکار می‌سازد دو گسله شمال باختری-جنوب خاوری و اصلی ماه‌نشان و انگوران، گسله‌هایی بنیادی هستند که با نفوذ در ژرفای پوسته سبب مقدار قابل ملاحظه‌ای کوتاه‌شدگی ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
36. اثرهای رویداد سیمرین میانی در شمال خاور ایران

محمدرضا شیخ الاسلامی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 307-314

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43428

چکیده
  عملکرد رویداد سیمرین میانی در کوه‌های بینالود خاوری، نواحی باختر و جنوب باختر مشهد تا شمال خاوری نیشابور در فیلیت‌های مشهد و نیز در ناحیه آق‌دربند قابل پیگیری و بررسی است. در ناحیه‌ بینالود، این رویداد دگرگونی در شرایط رخساره پرهنیت- پومپله‌ایت تا زیرین شیست سبز، رسوبات تخریبی شیلی و ماسه‌سنگی معادل گروه شمشک را که به‌ صورت مولاس‌های ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
37. شواهد وارونگی بردار لغزش در گسل کوشک نصرت، شمال ساوه

کیوان اورنگ؛ محمد محجل؛ غلامرضا تاج‌بخش

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 315-328

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43429

چکیده
  تحلیل حرکتی سامانه گسلی کوشک نصرت در ناحیه شمال ساوه نشان می‌دهد که سازوکار این گسل (با راستای WNW-ESE)، در زمانی پس از میوسن زیرین، از راستالغز- مورب‌لغز معکوس راست‌بر به مورب‌لغز معکوس چپ‌بر (در برخی پهنه‌ها تا راستالغز چپ‌بر) تغییر کرده است. شواهد ساختاری بازمانده از حرکت راست‌بر گسل عبارتند از: 1) حوضه کششی کوشک نصرت که در نتیجه ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
38. تأثیر چینه‌نگاری مکانیکی بر سبک ساختاری در بخش میانی کمربند چین‌خورده-رانده زاگرس

مهدی نجفی؛ علی یساقی؛ عباس بحرودی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 329-334

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43433

چکیده
  ویژگی‎‌های مکانیکی پوشش رسوبی به‎ویژه عملکرد جدایشی واحدهای سنگی شکل‌پذیر از عوامل اصلی کنترل‌کننده سبک دگرریختی در کمربندهای چین‌خورده و رانده است. این مقاله با تفسیر خطوط لرزه‌ای بازتابی به همراه الگوسازی آنالوگ، به بررسی عملکرد این واحدهای شکل‌پذیر در بخش میانی کمربند زاگرس می‌پردازد. تفسیر برش‌های لرزه‌ای نشان می‌دهد ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
39. استفاده از روش SIS برای وارون‌سازی یک‌بعدی داده‌های مگنتوتلوریک

هانیه مردمی؛ بهروز اسکویی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 335-340

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43434

چکیده
  مطالعه حاضر به منظور معرفی توانایی روش وارون‌سازیSIS (Straigthforward Inversion Scheme)  برای مدل‎سازی یک‌بعدی داده‌های مگنتوتلوریک انجام می‌گیرد. برای اعمال این روش ابتدا مسئله غیرخطی به مسئله‎ای خطی تبدیل و سپس مسئله با استفاده از نرم کمینه غیر تکراری حل می‌شود. این روش که یک مدل هموار ارائه می‌دهد، ایستایی زیادی حتی در حضور نوفه دارد. ...  بیشتر

مقاله پژوهشی
40. تعبیر و تفسیر و وارونه‌سازی داده‌های لرزه‌نگاری شبه‌سه‌بعدی در میدان نفتی فردوسی، خلیج فارس

محمدرضا اصغری؛ محمد مختاری؛ مهران آرین؛ محمدرضا ونکی

دوره 24، 94- زمین ساخت ، زمستان 1393، صفحه 341-348

http://dx.doi.org/10.22071/gsj.2015.43435

چکیده
  مطالعه بر روی میدان نفتی فردوسی در خلیج فارس انجام شده است مطالعات زمین‌شناسی نشان می‌دهد این میدان نفتی در امتداد دامنه شمالی سپر عربستان قرار گرفته است که شکل ساختمانی توسط توده نمکی به وجود آمده است. مخزن اصلی نفتی این میدان، سازند فهلیان می‌باشد. به منظور انجام تعبیر و تفسیر در این میدان ابتدا با استفاده از نمودارهای صوتی و چگالی، ...  بیشتر